Dünya Bülteni Haber Portalı

Dünya Bülteni Haber Portalı Dünya Bülteni Haber Portalı


03:59, 12 Aralık 2017 Salı
Güncelleme: 22:11, 09 Ekim 2017 Pazartesi

  • Paylaş
ABD ile Türkiye arasındaki gizli restleşme vize ile açığa çıktı
ABD ile Türkiye arasındaki gizli restleşme vize ile açığa çıktı

Uzun yıllara dayanan ABD ile Türkiye'nin ilişkilerinde son dönemlerde arka planda devam eden sıkıntılar son vize restleşmesi ile iyice açığa çıkmış oldu

Yaşar Süngü

Bu krizin çıkması kaçınılmazdı. Türkiye ile ABD arasındaki vize restleşmesi ile arka planda yaşanan gizli restleşmeler ilk kez açık restleşmelere döndü. İki ülke arasında vize restleşmesine kadar uzanan kriz ABD’nin İran’a ambargosunun Türkiye tarafından delinmesine kadar uzanıyor.

Her fırsatta stratejik ortak olarak hitap ettiğimiz ABD son iki yıldır, ne dostluğa ne de Nato ortaklığına uygun olmayan davranışlar sergiliyordu.

Vize restleşmesine kadar uzanan gerginlik ABD’nin İran’a koyduğu ambargoya kadar uzanıyor.

ABD tarafının Türkiye’nin bu ambargoyu altın ticareti ve Halk Bankası aracılığıyla deldiği iddiaları ile gerilen ABD Türkiye ilişkileri daha sonra hep ters gitti.

Altın ticareti yapan işadamı Rıza Sarraf ve Halkbank Genel Müdür Yardımcısı Mehmet Hakan Atilla ABD’de tutuklandı.

Ardından 15 Temmuz 2016 hain darbe girişimin arkasındaki yabancı güç olduğu iddiaları ile gerginlik arttı.

ABD Pensilvanya’da yaşayan Gülen’in iadesi konusunda isteksiz davrandı.

İzmir’de Gülen cemaati ile darbede işbirliği yaptığı gerekçesiyle ABD’li papazın tutuklanması ABD’yi rahatsız etti.

Ve son damla ABD Büyükelçiliğindeki bir Türk görevlinin siyasi casusluk nedeniyle tutuklanması oldu.

Restleşmenin diğer cephesi de sınırımızda yaşanıyordu.

ABD Suriye ve Irak’ta da bizim terör örgütü olarak gördüğümüz örgütleri önce gizli sonra aleni destekledi.

Irak’ın bölünmesine neden olacak Kuzey ırak referandumuna gizli destek veren ABD’ye karşı bölgede İran, Irak, Rusya ve Türkiye’den oluşan yakınlık ABD’ye karşı son dönemde oluşturulan en güçlü işbirliği oldu.

Ve ABD 3 ülke tarafından İdlip operasyonunun başladığı gün Türkiye ile vize işlemlerini durdurarak ilk kez açıktan tavır aldı. Türkiye’nin anında aynı kararı almasıyla Türkiye ABD krizi gün yüzüne çıktı.

Türkiye’ye yönelik açıktan restleşme iki ülke arasındaki yaklaşık 17,5 milyar dolarlık dış ticaret hacmine sahip köklü ekonomik ilişkilerin durumunu gündeme taşıdı.

Türkiye'nin ABD'ye yaptığı ihracat tutarı bu yıl ocak-ağustos döneminde geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 33 artarak 4 milyar 318 milyon dolardan, 5 milyar 782 milyon dolara yükseldi.

Söz konusu dönemde Türkiye'nin ABD'den yaptığı ithalat ise değişim göstermeyerek 7 milyar 950 milyon dolar oldu.

Türkiye ve ABD arasında küresel finansal krizin etkisiyle 12 milyar doların altına düşen dış ticaret hacmi, daha sonra hızla artarak 2011'de 20,6 milyar dolara çıktı.

Geçen yıl ise iki ülke arasındaki dış ticaret hacmi yaklaşık 17,5 milyar dolara geriledi. Geçen yıl, ABD'nin Türkiye ihracatındaki payı yüzde 4,6 olurken, ithalattaki payı da yüzde 5,5'te kaldı.

TÜRKİYE AMERİKAN İLİŞKİLERİNİN TARİHİ ÇOK ESKİ

Türk-Amerikan ilişkileri, 18. yüzyılın sonlarından itibaren, Akdeniz’deki Türk limanlarında sürdürülen deniz ticareti yolu ile gelişmiş ve Osmanlı Devleti ile ABD arasında temaslar başladı.

ABD ile Cumhuriyet Türkiye’si arasındaki diplomatik ilişki tesisi 11 Şubat 1927 tarihinde Nota teatisi yoluyla yapıldı. İlişkiler, özellikle II. Dünya Savaşı’ndan sonra hızla genişleyip derinleşti.

ABD ile ikili, bölgesel ve küresel pek çok konuda her düzeyde yoğun bir ilişki ve ziyaret trafiği var.

Temaslarda, ikili ilişkilerimizin yanı sıra, terörizmle mücadele, Suriye ve Irak’ta yaşanan gelişmeler, PKK ve DEAŞ tehdidi ön plana çıkmış olmakla beraber, Ukrayna, Rusya, Kıbrıs, Libya, Yemen, Mısır, İran, Kafkaslar ile kitle imha silahlarının yayılması, NATO konuları ve enerji güvenliği gibi hususlar ele alınıyor.

Kore Savaşı'nın ardından 18 Şubat 1952'de NATO'ya üye olan Türkiye ile ABD arasında NATO çerçevesinde ve ikili planda yoğun bir savunma/güvenlik işbirliği sürdürülüyor.

ABD aynı zamanda savunma sanayiindeki başlıca ithalat ve ihracat ortağımız.

15 Temmuz darbe girişimi sonrasında ABD ile ilişkilerimizde hassas bir döneme girildi.

Bu bağlamda, darbe girişiminin arkasında olan FETÖ’nün faaliyetleriyle mücadele ve örgüt liderinin iadesi ikili gündemde ilk sıraya oturdu.

Son 10 yıl içinde ABD ile ticaret hacmimiz 1,5 kattan daha fazla büyüdü.

2016 yılında anılan ülkeye ihracatımızın toplam ihracatımız içerisindeki payı %4,6’dır. İhracatımız 2016 yılında 6,6 milyar dolara ulaştı (Bir önceki yıl 6,3 milyar dolar). Ülkemizin ABD’ye ihracatı genel olarak artış eğilimindedir.

Diğer taraftan, 2016 yılında ABD’den ithalatımız 10,9 milyar dolar olarak gerçekleşti. (Bir önceki yıl 11,1 milyar dolar).

2016 yılında Türkiye ABD’nin ihracatında %0,6’lık payıyla 29. sırada yer alıyor.

ABD ile ticaret hacmimiz 2016 yılında 17,52 milyar Dolar olarak gerçekleşti.

Türkiye’nin ABD’ye en büyük ihracatı öğrenci.

100 bin civarında Türk öğrencinin ABD’de eğitim gördüğü tahmin ediliyor.

Ülkemizde 1.702 adet ABD sermayesine sahip şirket faaliyet gösteriyor.

2016 yılında 459.493 ABD’li turist ülkemizi ziyaret etti.

Türk Hava Yolları’nın ABD’de New York, Vaşington, Boston, Şikago, Los Angeles, Houston, San Fransisko, Miami ve Atlanta’ya doğrudan seferleri bulunuyor.

NE BEKLİYORUZ

Türk iş adamları ve krizden etkilenen tüm kesimler Türkiye ile ABD arasında vize işlemlerinin askıya alınmasının, ticari, siyasi, askeri ve sosyal ilişkilerin her iki taraf için zararlı olacağını biliyor.

Sorunların ekonomik ve sosyal ilişkileri en az zarar verecek şekilde çözülmesini bekliyor.



Yasal Uyarı: Yayınlanan yazı ve haberin tüm hakları Dünya Bülteni'ne aittir. Özel izin alınmadan yazı ve haber hiçbir şekilde kullanılamaz. Ancak yazı ve haberin bir kısmı aktif link verilerek alıntılanabilir.

  • Paylaş