Dünya Bülteni Haber Portalı

Dünya Bülteni Haber Portalı Dünya Bülteni Haber Portalı


05:55, 19 Kasım 2017 Pazar
22:46, 02 Kasım 2017 Perşembe

  • Paylaş
Makedonya’da 2017 Yerel Seçimlerinin nihai sonuçları üzerine bir analiz
Makedonya’da 2017 Yerel Seçimlerinin nihai sonuçları üzerine bir analiz

Makedonya’da 2017 Yerel Seçimlerinin ikinci turu da tamamlandı. Sonuçlara bakıldığında Makedonya Sosyal Demokratlar Birliği (SDSM)’ nin seçimlerde önemli bir başarı kazandığını söylemek mümkün

Sevba Abdula

Seçimlerin galibi: Makedonya Sosyal Demokratlar Birliği

Makedonya Sosyal Demokratlar Birliği’nin (SDSM) 2016 parlamento ve 2017 yerel seçimlerde, uyguladığı poiltikalarının karşılığını ciddi şekilde  aldığını, İç Makedon Devrimci Örgütü-Makedonya Ulusal Demokratik Birliği’nin (VMRO-DPMNE) ise büyük kayıplar yaşadığını tesbit etmek mümkündür.

SDSM, 2015 yılından itibaren sokak gösterilerini de ekleyerek yaptığı sert muhalefetinin sonuçlarını sonunda almayı başarmış gibi görünüyor. SDSM 81 belediyenin 57’sini kazanarak parlamento seçimleri sonrası bulunduğu pozisyonu daha da güçlendirdi. VMRO-DPMNE ise uzun süredir iktidarını koruma adına güttüğü milliyetçi ve güvenlik temelli politikalarının olumsuz sonuçları ile karşı karşıya kaldı.

Zoran sdsm

VMRO DPMNE, 2013 belediye seçimlerine göre kazandığı 56 belediyenin sadece beşinde (Zrnovtsi, İlinden, Kavadartsi, Petrovets, Sopişte) iktidarını devam ettirebildi. Parti 2013 belediye seçimlerinde (Belediye Meclis üye oy oranlarına göre) % 38,6 oy alırken, 2017 belediye seçimlerinde oyların % 31’ini elde etmiştir. Bunun yanında Makedonya’nın her bölgesinde geçmiş seçime göre oyları azalmıştır. 2013 belediye seçimlerine göre yaklaşık 80 bin oy, 2016 parlamento seçimlerine göre ise yaklaşık 110 bin oy kaybetmiştir. Yaklaşık 50 bin oyun, VMRO-DPMNE’nin kale bölgeleri olarak nitelendirilen Doğu ve Güneydoğu Makedonya’daki belediyelerde (Ustrumca, İştip, Veles, Prilep) kaybedilmesi de dikkat çekicidir. Üsküp bölgesindeki belediyelerde (Gazibaba, Merkez, Kisela Voda, Aerodrom) ise yaklaşık 20 bin oy kaybı yaşamıştır.

Yurttaşlık ve çok kültürlülüğü merkeze alarak ekonomik eşitsizliği ortadan kaldıracağı, Arnavutçanın ikinci resmi dil olacağı vaatlerini seçimlerde dillendiren SDSM, Makedonların büyük çoğunluğundan ve Arnavutların önemli bir kesiminden destek görmüştür. Bu destek 81 belediyenin 57’sinin kazanılmasında görünür hale gelmiştir. SDSM, Makedon seçmelerin yoğun olarak bulundukları Doğu ile Güneydoğu Makedonya ve Üsküp bölgesinde VMRO-DPMNE’ye büyük üstünlük kurmuştur. 2013 belediye meclisi üye seçimlerine göre 90 bin oy daha fazla alarak Makedonya genelinde oylarını % 28,1’den % 38,6’ya çıkartmıştır. 2013’e göre sadece 7 belediyede küçük çapta düşüş yaşadığı görülmektedir. 2013’e göre artırdığı oyların yüzde 60’ı Üsküp bölgesi ve çevresindeki belediyelerin (Karpoş, Merkez, Aerodrom, Gazibaba, Kiselo Voda) oylarından, yüzde 40’ı da Doğu ve Güneydoğu Makedonya’daki belediyelerden (Kavadartsi, Prilep, Negotino, İştip, Sveti Nikole) kaynaklanmıştır.

Yerel Seçimlerde Arnavut Partileri

Makedonya siyasi tarihinin önemli unsurlarından biri kuşkusuz Demokratik Bütünleşme Birliği (BDİ) partisidir.  BDİ, Ohri çerçeve anlaşması ile devletin yeniden tanımlandığı 2001’den beri Arnavutların temel partisi olmuştur. 15 yıllık süreçte sadece iki yıl iktidarın dışında kalan parti, Arnavutların her türlü kesiminde oy alabilmiştir. VMRO DPMNE ile uzun yıllar iktidar ortağı olması birçok aşınmayı beraberinde getirmiştir. 2016 ve 2017 seçim sonuçları Arnavut seçmenin BDİ’den farklı siyasal tercihleri aradığını göstermektedir. 2014 parlamento seçimlerine göre 2016’da oyunu % 13,71’den % 7,28‘e düşürmüştür (yaklaşık 65 bin oy kaybetmiştir). SDSM ile seçim öncesi ittifak kurmasına rağmen 2013 yerel seçimlere göre 2017’de oyu 41 bin civarında azalarak % 12,3’den % 8,8’e gerilemiştir. Arnavut seçmenler üzerinde birinci parti olma konumunu korurken, Arnavut oyları içerisindeki payı yerel seçimlere göre % 18, parlamento seçimlerine göre ise % 24 azalmıştır. 2013 yerel seçimlere göre 2017’de Üsküp bölgesi ve Kuzey Makedonya’da (Çair, Studeniçan, Butel, Kumanova) yaklaşık 17 bin oy ile % 35, Batı ve Güneybatı Makedonya’da (Kalkandelen, Gostivar, Kırçova, Struga) yaklaşık 24 bin oy ile % 29 cıvarında oylarını kaybetmiştir.

Belediye meclisi üye oranlarında önemli düşüşler yaşamış olsa da seçim öncesi SDSM ile ittifak kurması, BDİ’nin belediyeleri kaybetmesinin önüne geçmiştir. Kurulduğundan beri ilk kez bu kadar az belediye kazanmış olsa da (Plasnitsa, Kırçova, Çayır, Kalkandelen, Saray, Teartse, Dolneni, Debre, Lipkovo ve Struga) büyük öneme sahip belediyeleri korumayı başarmıştır. Çayır, Struga, Kalkandelen, Debre gibi belediyelerde çok az farkla SDSM oylarının yardımıyla Arnavut muhalefetine karşın önemli bir zafer elde etmiştir.

Yerel seçimlerin ikinci turunda BESA Hareketi ve Arnavutların İttifakı Partisi seçim ittifakı oluşturarak birbirlerini destekleme kararı almışlardır. 12 belediyede bu ittifakın olumlu sonuçları görülmekle birlikte, Arnavut siyasetinde değişim getireceği beklentisi tam karşılığını alamayarak sadece Gostivar, Vrapçişte, Jelino, Bogovinye belediyelerinin kazanılması ile sonuçlanmıştır. Bunun temel nedenlerinden biri SDSM’nın hükümet ortağı BDİ’ye sahip çıkarak Makedon oyları ile bu ittifakın baskısını kırması olmuştur.

Besa Kasami

 

BESA Hareketi 2016 seçimlerinde % 4,86 oy oranı ile 5 milletvekili çıkartmayı başararak dikkatleri üzerine çekmiştir. Genç, dindar, yenilik isteyen seçmeni etkileyerek siyasal bir bilinç oluşturan BESA Hareketi, BDİ ve VMRO-DPMNE’ye karşın sert tutumu ile muhalefette kalmayı tercih etmişti. Fakat bu durum 2017 yerel seçimlerde ise yaklaşık 12 bin oy kaybederek oy oranını % 4,2’ye geriletmesine de neden olmuştur.

Arnavutlar İçin İttifak Partisi ise Arnavut Demokratik Partisi’nin (PDŞ) türevi konumunda Arnavut geleneksel değerlerini koruyan lider merkezli, muhafazakar-milliyetçi bir parti olarak öne çıkmaktadır. Yoğunlukla Batı ve güneybatı Makedonya’daki Arnavut seçmenin tercihlerinde yer edinmeye başlamıştır. 2016 seçimlerinde 35 bin 212 oy ve % 2,95 oy oranı ile iki milletvekili çıkarmış, SDSM ile hükümette yer almayı kabul ederek hükümetin kilit ortağı olmuştur. Meclis başkanlığı seçimlerinde ve hükümetin kurulmasında gösterdiği katılımcılık Arnavut seçmeninde parti ve liderine yönelik ilgiyi artırmış ve 2017 yerel seçimlerine yansıtmıştır. Yerel seçimlerde oyunu % 35 artırmış, Makedonya genelinde ise oy oranını % 4,5 yükselterek 2016 seçimlerine göre yaklaşık 13 bin oy fazla almıştır. Oyların %70’i Batı ve Güneybatı Makedonya kaynaklı olurken, Struga, Gostivar ve Kırçova belediyeleri partinin en çok desteklendiği belediyeler olmuştur. Üsküp bölgesi ve Kuzey Makedonya’da ise 2016 seçimlerine göre oylarını %56 artırarak BDİ ve BESA partisinden sonra bölgede önemli bir oy potansiyeline sahip olabileceğini göstermiştir.

 



Yasal Uyarı: Yayınlanan yazı ve haberin tüm hakları Dünya Bülteni'ne aittir. Özel izin alınmadan yazı ve haber hiçbir şekilde kullanılamaz. Ancak yazı ve haberin bir kısmı aktif link verilerek alıntılanabilir.

  • Paylaş