Dünya Bülteni Haber Portalı

Dünya Bülteni Haber Portalı Dünya Bülteni Haber Portalı


02:32, 18 Şubat 2018 Pazar
Güncelleme: 17:06, 09 Kasım 2010 Salı

  • Paylaş
Mühendishane-i Bahr-i Hümâyun neden açıldı?
Mühendishane-i Bahr-i Hümâyun neden açıldı?

Ruslar karşısında deniz savaşını kaybeden Osmanlı Mühendishane-i Bahr-i Hümâyun için kolları sıvamış.

Raif Hatipoğlu-Dünya Bülteni / Tarih Servisi

Osmanlılar, hiç şüphesiz daha kuruluşlarının ilk yıllarında denizlerle yakından ilgilenmişler ve ilk faaliyetlerini gerçekleştirmişlerdir. Karesioğullarından intikal eden donanma ve tersanelerle bir deniz gücü meydana getirilmiş ilerleyen dönemlerde özellikle Yıldırım Bayezid döneminde önemli adımlar atılmış ve Gelibolu, Osmanlı deniz kuvvetlerinin merkezi haline gelmiştir. İstanbul'un fethine kadar da özellikle Venedik ve Ceneviz donanmalarına karşı mücadele edilmiştir.

16. yüzyıl Ege ve Akdeniz'in bir Osmanlı Gölü haline geldiği bir devir olarak karşımıza çıkıyor. Fakat yüzyıl'ın sonlarına doğru 1571 tarihinde Osmanlılar İnebahtı adı verilen savaşta bozguna uğruyor. Bu bozgun deniz tarihimiz açısından bir dönüm noktasını teşkil etmektedir.

Bir takım aksaklıklar tıpkı devletin bütünün etkilediği gibi deniz kuvvetlerini de etkiliyor. Osmanlılar, Venediklilerle mücadele edemez hale geliyor. 1770 yılına gelindiğinde ise Osmanlılar, Ruslarla karşı karşıya kaldıklarında büyük bir hayal kırıklığına uğruyorlar. Her ne kadar denizlerde çeşitli önlemler alınmış olsa da bunların yetersiz kaldığı görülüyor. 1770 tarihinde ki yenilgiden sonra bir takım yeni ve zaruri ihtiyaçlar söz konusu olmuştur.

Çariçe Katerina Fransız filozof Volter'e yazdığı mektubunda Rusya'nın dokuz yüzyıllık tarihinde ilk kez   bir deniz zaferi kazandığını,  bu başarının arkasında Fransa'dan getirilen uzmanların ve mühendishane okulunun olduğunu söyler. Çeşme Savaşında Osmanlı Devleti'nin 150 bin askeri olmasına rağmen 25 kişilik Rus ordusu karşısında yenilgiye uğranması padişahın donanmayı batı tarzında yeniden düzenlemek istediğini Amerikalı tarihçi Bruce Lincoln The rise of Modern Russia adlı eserinde belirtir. Mütercim Asım ve Lamartine'de padişahın mühendishane okulunun açılmasına kara vermesinde Çeşme yenilgisinin etkili olduğunu söyler. 

Kaptan-ı Derya Cezayirli Hasan Paşa'nın da telkinleriyle devrin padişahı III.Mustafa daha önce devlete topçu öğreticisi sıfatıyla giren Macar asıllı Baron de Tott'a Haliç Tersanesi yakınlarında 18 Kasım 1773 tarihinde Bahriye Mühendisliği'ne mahsus ismi "Mühendishane-i Bahr-i Hümâyun" olan bir okul kurdurmuştur. Burada öğrenilen her şey ilmi metotlarla olmuştur. Avrupa'dan hocalar getirilmiş ve onların bilgilerinden istifade edilmiştir. Fransız tarzı yeni gemiler inşa edilmiştir. Bu okulla ilgili yenilikler ve değişiklikler III.Selim ve II. Mahmut zamanında da devam etmiş olmasına rağmen tam olarak istenilen verim alınamamıştır.

 



Yasal Uyarı: Yayınlanan yazı ve haberin tüm hakları Dünya Bülteni'ne aittir. Özel izin alınmadan yazı ve haber hiçbir şekilde kullanılamaz. Ancak yazı ve haberin bir kısmı aktif link verilerek alıntılanabilir.

  • Paylaş