banner15

Libya'da petrol ve kabileler hayati rol oynayacak

Zengin petrol kaynakları ile göz kamaştıran ülkenin yönünü, gelirin nasıl paylaşılacağı belirleyecek.

Libya'da petrol ve kabileler hayati rol oynayacak

Dünya Bülteni/Haber Merkezi

Ocak ayından beri devam eden ayaklanmada NATO desteği ile Trablus'a giren muhalifleri bundan sonra zorlu bir süreç bekliyor. Zengin petrol kaynakları ile göz kamaştıran ülkenin yönünü, gelirin nasıl paylaşılacağı belirleyecek. Yeni Libya'nın patlamaya hazır tarafı ise Kaddafi'nin bilinçli bir şekilde diri tuttuğu kabilecilik ruhu.

Kaddafi rejimi fiili olarak sona erdi ve masada artık 'Libya'yı nasıl bir gelecek bekliyor?' tartışmaları var. Daha önce diktatörlerini uzaklaştıran Tunus ve Mısır'a bakıldığında Libya'nın işi de en az bu ülkeler kadar zor.

Zaman'da yer alan habere göre, Libya'nın bu ülkelere göre şüphesiz en büyük avantajı zengin petrol kaynakları. Afrika'nın en büyük petrol rezervlerine sahip ülkesi konumundaki Libya'nın aynı zamanda yurtdışında 70 milyar dolara yakın mal varlığı da bulunuyor. 7 milyonluk nüfusuyla dünyanın en az nüfuslu ülkeleri arasında yer alan Libya'nın istikrarı kısa sürede sağlaması durumunda Lüksemburg ve Katar gibi dünyanın en yüksek gayri safi milli hasılaya sahip ülkelerinin safına katılması işten bile değil.

Ancak aynı şekilde ülkeyi bekleyen en büyük tehlike ise Kaddafi'nin bilinçli bir şekilde diri tuttuğu kabilecilik ruhu. Her ne kadar yeni jenerasyonlar kabile anlayışından nispeten uzaklaşmış olsa dahi, bu duygu yaşlı kesimler arasında çok canlı.

Dolayısıyla kabileler arasında çıkacak bir anlaşmazlık ve çatışma, petrol gelirlerinin paylaşımı konusunda da sorun oluşturacak, hatta bazı kabileler, kendi bölgelerinde çıkan petrol kaynaklarına el koyabilir. Ülkenin önündeki diğer bir sorun ise Kaddafi'nin oluşturduğu mutlak otoriteden dolayı bir devlet geleneğinin yerleşmemiş olması.

Ancak Kaddafi'nin ortadan kalkmasıyla birlikte ona bağlı askeri birimlerin de silinmesi, yeni bir ordu ve güvenlik gücü kurulmasının yolunu açacak. Mısır ve Tunus'ta ise eski güvenlik birimleri tamamen ayakta duruyor ve kimi uzmanlara göre bu ülkelerdeki istikrarsızlıkların da en önemli sebebi bu kurumlar.

En az 15-20 ay süreceği belirtilen yeni anayasa çalışmaları da ülkede farklı çıkar grupları arasında anlaşmazlık oluşturabilecek en önemli fay hatlarından. Ülkede kabilelerin yanı sıra kendi gündemleri olan pek çok grup bulunuyor.

Ülkede doğu-batı (Bingazi-Trablus) çekişmesinin yanı sıra, yüksek gelir adaletsizliği, işsizlik de ülkenin önündeki diğer önemli problemlerden. Ülkeyi istikrarsızlığa sürükleyecek belki de en önemli konu ise Batılı ülkelerin oynayacağı muhtemel roller. Başta İtalya, Fransa ve İngiltere olmak üzere pek çok Avrupa ülkesi Libya'nın petrol kaynaklarını ele geçirmek için yoğun bir faaliyet yürütüyor. Bu ülkelerden çoğu Kaddafi rejimiyle anlaşarak petrol çıkarma konusunda büyük imtiyazlar elde etmişti ve bu imtiyazlarının yeni yönetim tarafından da tanınmasını istiyor. Sonuç olarak Libya'nın geleceği şimdilik pek çok soru işaretiyle dolu.

 

Güncelleme Tarihi: 23 Ağustos 2011, 07:42
YORUM EKLE

banner39

banner36

banner37

banner35