banner39

Müslüman Kardeşler Teşkilatı nedir? Müslüman Kardeşler Teşkilatı ne zaman kurulmuştur? Müslüman Kardeşler Teşkilatı neyi hedeflemektedir?

İhvanü'l-Müslimin olarak da ifade edilen Müslüman Kardeşler Teşkilatı hangi coğrafyada hayat bulmuştur? Müslüman Kardeşler Teşkilatı kim tarafından kurulmuştur? Son yıllarda ismi daha çok duyulan Müslüman Kardeşler Teşkilatı hangi muamelelere maruz kalmıştır?

Afrika 23.11.2022, 17:39 23.11.2022, 18:45
Müslüman Kardeşler Teşkilatı nedir? Müslüman Kardeşler Teşkilatı ne zaman kurulmuştur? Müslüman Kardeşler Teşkilatı neyi hedeflemektedir?

Müslüman Kardeşler Kur'an ve Sünnette olduğu şekliyle İslâm'a dönülmesini ve pratik hayatta İslâm şeriatının uygulanmasını isteyen ve çağımızda yaşanan İslâmi uyanışta büyük payı olan bir teşkilattır.

Teşkilatın kurucusu Şeyh Hasan el-Benna'dır (1906-1949).

Mısır'ın Buhayra bölgesinde bir köyde doğan el-Benna, aile çevresinde gördüğü eğitimin yanı sıra düzenli bir eğitim de görerek Kahire'de Darü'l Ulum'dan 1927 de mezun oldu. Bir müddet İsmailiye'de bir ilkokulda öğretmenlik yaptı. Tebliğ çalışmalarına erken yaşta başlayan el-Benna, bu tarihlerde çalışmalarını belli bir disipline soktu. 1932 yılında Kahire'ye tayin edildi, 1933'te haftalık el-İhvanü'l Müslimin, 1938'de en-Nezir, 1947'de eş-Şihab dergilerini çıkardı. Halk arasında büyük kabul gören hareket, kendi özel birliklerini oluşturarak 1948 yılındaki Filistin Savaşı'na katıldılar ve büyük yararlılıklar gösterdiler. 1948'de Müslüman Kardeşler teşkilatının feshi, mal varlığının müsaderesi ve liderlerinin tutuklanması kararını alan Başbakan M. Fehmi en-Nakraşi'nin öldürülmesinden sorumlu tutuldular. Teşkilatın lideri ve kurucusu el-Benna 12 Şubat 1946'da bir suikastde şehid düştü.

1950 yılında kurulan Mustafa Nahhas hükümeti, fesih kararını yanlış olduğu yolundaki anayasa mahkemesi hükmünü yürürlüğe koyarak örgüte serbestlik tanıdı.

1950'de Üstad Hasan el-Hudeybi (18911973) İhvanların Mürşidi seçildi. Hudeybi Mısır adliyesinin ileri gelenlerinden olduğu halde birkaç defa tutuklanmış, 1954 yılında idama mahkum edilmiş, sonra müebbede çevrilmiş ve en son 1971 yılında serbest bırakılmıştır.

Ekim 1951'de İngiltere ile Mısır arasındaki buhran şiddetlenince, İhvanlar Süveyş Kanalı bölgesinde İngilizlere karşı çete savaşlarını başlattılar.

Müslüman Kardeşler Teşkilatı üyeleri ne zaman tutuklandı?

23 Temmuz 1952 tarihinde Muhammed Necib liderliğindeki Mısırlı subaylar, İhvanların desteğiyle bir ihtilal gerçekleştirdiler. Buna rağmen ihtilalcilerle iktidar ortaklığı yapmaktan kaçındılar. Böylece iki taraf arasında düşmanlık başladı. Nihayet hükümet 1954 yılında İhvanları tutukladı. İskenderiyye'nin Menşiyye meydanında Nasır'a karşı girişilen suikastten İhvanlar sorumlu tutuldu. Bu yüzden cemaatin pek çok üyesi tutuklandı, sürüldü ve nihayet altı kişi asıldı: Abdülkadir Udeh, Muhammed Fargali, Yusuf Tal'at, Hindavi Duveyr, İbrahim el-Tayyib ve Mahmud Abdüllatif.

1965-1966 yılında hükümet yeniden tutuklama ve işkence faaliyetlerine girişti ve bu sefer de üç kişiyi idam etti. Bu üç kişi şunlardı:

1- Seyyid Kutub (1906-1966): el-Benna'dan sonra cemaatin ikinci büyük düşünürü ve çağdaş İslâmi düşüncenin öncülerindendir. 1954 yılında tutuklandı. Hapiste on yıl kaldıktan sonra 1964'te Irak Devlet Başkanı Abdüsselam Arif'in müdahalesi üzerine serbest bırakıldı. Ancak bir yıl geçmeden tekrar tutuklanarak idam cezasına çarptırıldı. İslâm'da Sosyal Adalet, İslâmi Düşüncenin Esası ve Özellikleri, Fi'zilali'lKur'an ve Yoldaki İşaretler başta olmak üzere pek çok eseri vardır.

2- Yusuf Havvaş

3- Abdülfettah İsmail.

Abdünnasır, 28/9/1970 tarihinde ölünceye kadar cemaat faaliyetlerini gizli olarak sürdürmüştür.

Enver Sedat zamanında tutuklular aşamalı olarak serbest bırakıldılar.

Hudeybi'den sonra Genel Mürşidlik'e Ömer Telmisani seçildi (1904-1986). Telmisani başkanlığındaki İhvan liderleri Abdünnasır zamanında el konulan cemaat varlığını ve tüm haklarını geri istediler. Yeni mürşit, cemaati hükümetle karşı karşıya getirmeyecek şekilde idare ederek, davanın hikmet yoluyla yürütülmesini, şiddet ve aşırılıktan uzaklaşılmasını istiyordu.

Müslüman Kardeşler Teşkilatı hangi temel düşünce ve inançlara sahiplir?

Muhammed Hamid Ebünnasır, Üstad Telmisani'den sonra Mürşit seçildi, aynı metodla çalışmalara devam etmektedir.

Temel düşünce ve inançları:

İhvanların İslâmi anlayışı oldukça geniş ve kapsamlıdır. Bu, İslâm'ın bütün hükümlerine gereken önemin verilip uygulanması şeklinde özetlenebilir.

Bu teşkilat, hareketlerinin milletlerarası olması için faaliyet alanlarını genişletmeye özen gösterir.

Hasan el-Benna bu dava hakkında şöyle demiştir: "İhvan-ı Müslimin hareketi selefi davettir, sünni tarikattır, sufi hakikattir, siyasi kuruluştur, sportif gruptur, ilmi ve kültürel dernektir, ekonomik şirkettir ve sosyal düşüncedir."

el-Benna, ihvan hareketinin temel prensiplerini de şöyle belirtmiştir:

a) İhtilaflı konulardan uzak durmak.

b) Mevki sahiplerinin tasallutundan uzak kalmak.

c) Parti ve gruplardan uzak durmak.

d) Örgütlenmeye önem vermek ve adımları yavaş ama sağlam atmak.

e) İlmi ve üretici faaliyetleri propaganda ve ilana tercih etmek.

f) Gençlerin yetiştirilmesine önem vermek.

g) Köy ve şehirlerin her ikisinde de hızlı yayılmak.

İhvanların belli başlı özeliklerini şöyle sıralamak mümkündür:

a) Rabbanilik: Çünkü çalışmalarının etrafında döndüğü esas, insanları Yaratıcı'ya yaklaştırmaktır.

b) Cihanşümüllük: Tüm insanlara yöneliktir. Çünkü bu davaya göre bütün insanlar kardeştirler; asılları bir, babaları bir, soyları birdir. Aradaki fark ancak takva ile ölçülür, üstünlük topluma yarar sağlayanındır.

c) İslâm'ın tüm değerlerine sahip çıkmak ve onu temsil edebilmek.

Üstad el-Benna her teşkilat mensubundan şunları istemiştir:

a) Kendi nefsini ıslah ederek, güçlü bir vücuda, temiz bir ahlâka, zengin bir kültür birikimine, sağlam akideye, makbul ibadet ve kendi kazancını sağlayabilecek bir niteliğe sahip olmak.

b) Müslüman bir aile kurmak, kendi düşünce ve inançlarını aile efradıyla tebliğ etmek ve hayatının her halinde İslâm adabını muhafaza etmek.

c) Topluma doğru yolu göstermek; hayra daveti yaymak, kötülük ve fesada karşı mücadele etmek.

d) Vatanı kurtarmak için yabancıların İslâmi olmayan ekonomik ve ruhi tasallutundan uzak durmak.

e) Hükümeti islah edip tamamen İslâmi bir hükümet haline getirmek.

f) İslâm Milleti'nin vatanını kurtarıp şerefli günlerini yeniden yaşaması için hilafeti yeniden tesis etmek, milletlerarası otoritesini geri almak.

g) Fitne (küfür) ortadan tamamen kalkıncaya, din yalnız Allah'ın dini oluncaya kadar mücadele etmek ve bu mücadelede rehber olmak.

Müslüman Kardeşler Teşkilatı dava merhaleleri nelerdir?

el-Benna dava merhalelerini de üçe ayırmıştır:

1 Tanıtma, 2- Teşkil, 3- Uygulama. Üstad el-Benna Taalim Risalesi'nde şöyle der: "Biatimizin rükünleri ondur: Anlama, ihlas, çalışma, cihad, fedakarlık, sebat, nezahet, kardeşlik ve güven." Bu rükünleri tek tek anlattıktan sonra şöyle devam eder: "Ey sadık kardeşim: Davetin özü, düşüncenin özeti budur. Bu prensipleri beş kelimede toplayabilirsin; Gayemiz Allah'ın dediğini yapmaktır, örneğimiz Peygamberdir, anayasamız Kur'an'dır, yolumuz cihaddır, temennimiz şehid olmaktır. Bu esasların tezahürlerini de başka beş kelimede toplayabilirsin: Sadelik, tilavet, namaz, askerlik ve ahlâk."

Üstad Seyyid Kutub ise "İslâm Düşüncesinin Özellik ve Esasları" adlı kitabında kendisinin ve ihvanların İslâm anlayışını yansıtıyor ve bu anlayışın "Rabbanilik, sebat, şümul, denge, müsbetlik, gerçekçilik ve tevhid"e dayandığını ifade ettikten sonra, her özelliğe bir bölüm ayırarak manasını geniş biçimde açıklıyor.

İhvanların ambleminde birbiriyle kesişen iki kılıç arasındaki boşlukta bir Mushaf ve Kur'an ayetinin bir lafzı olan "hazırlayan" ile şu üç kelime; "Hak, Kuvvet, Hürriyet" bulunmaktadır.

Müslüman Kardeşler teşkilatı İslâm'ın her unsuruna gereken önemi vererek dinin bir yönünü diğer bir yönüne tercih etmemiş, akide üzerinde yoğunlaşıp ve halkın akidesindeki yanlışları tashih etmeye çalışırken ruhi terbiye ve ahlâki eğitimi de göz ardı etmemiş, politika sahnesindeki olaylardan istifade ederek sesini halka duyuracak her vasıtayı kulanmaya, parti ile siyasetten istifade etmeye çalışırken İslâm'ın temel inançlarından ve prensiplerinden taviz vermemeye de özen göstermişlerdir. Kuruluşundan kısa bir müddet sonra tüm Arap ülkelerine yayılan ve oralardaki İslâmi uyanışı sağlayan teşkilat Türkiye, Pakistan, Afganistan gibi ülkelerde de İslâmi hareketin fikrî zeminini oluşturmuştur.

Günümüzde geçmişe nazaran aksiyonerliğini kaybetmiş gözüken Müslüman Kardeşler, sağlam örgüt yapısı ile halen güçlü varlığını sürdürmektedir.

Sosyal Bilimler Ansiklopedisi/Fatih Saraç

Yorumlar (0)
Günün Anketi Tümü
Türkiye Esed rejimiyle diyalog kurmalı mı?