banner15

Filistin Halkı Yarın Sandık Başında

Filistin halkı yarın seçime gidiyor. Seçimlere ilk kez katılma kararı alan ve önemli bir başarı elde etmesi beklenen Hamas ile El Fetih başa baş yarışıyor. İslam-i Cihad örgütü boykot ediyor. ABD, El Fetih'e destek amacıyla yaklaşık 2 milyon dolar yard

Filistin Halkı Yarın Sandık Başında

Dünya Bülteni / Haber Merkezi

Filistinliler bu seçimlerde yeni yüzler görmek istediğini söylerken 25 ocak sonrasında da El Fetih içinde yeni bir krizin çıkması bekleniyor. Filistinliler 25 Ocak'ta sandık başına gidip yeni milletvekillerini seçecekler. Bu Filistin'deki ikinci seçim olacak. Birincisi on yıl önce yapılmıştı. Filistinlilerin çoğu yeniden sandık başına gitme zamanının çoktan geldiğini düşünüyor. Ancak bu kez Hamas örgütü de ilk kez seçimlere katılıyor. Kamuoyu yoklamaları Hamas'ın parlamentodaki sandalyelerin yaklaşık üçte birini kazanacağına dikkat çekiyor.  Filistin'de aylardır bütün sokaklar, bütün gazeteler, bütün televizyonlar seçim propagandası ile dolu. Bütün seçim ilanları aynı şeyi vaat ediyor. Bir Filistin devleti ve daha iyi yaşam koşulları. Filistin halkının seçimlere ilgisi büyük. Artık Filistin'de değişim zamanı geldiği düşünüyorlar. Anketlere göre Filistinlilerin çoğunluğu seçimlerde oy kullanacağını söylüyor. Bu arada, İsrail ordusunun, 25 Ocak'ta yapılacak Filistin seçimleri dolayısıyla Batı Şeria'daki Filistin kentlerinden 3 gün boyunca uzak duracağı bildirildi. İsrail radyosu, bugün verdiği haberde, ordunun, 3 gün boyunca ''saldırı istihbaratı'' dışında bu kentlere baskın yapmayacağını duyurdu. 
 
Hamas'ın başarısından endişe ediliyor 
 
El Fetih yıllardır Filistin siyasetine yön veren en büyük örgüt. Aynı zamanda Filistin kurtuluş örgütü içindeki en büyük grup. Yaser Arafat'ın ve şimdiki halefi Mahmud Abbas'ın partisi. Filistin siyasetinin en önemli isimleri de El Fetih üyesi. Ve birçok Filistinli açısından bu içinde oldukları sorunların da bir parçası aynı zamanda. Uluslararası gözlemcilere göre Hammas başarılı bir kampanya yürütüyor. Mitinglerini büyük kalabalıklar izliyor. Kamuoyu yoklamaları Hamas’ın parlamentodaki sandalyelerin üçte birini kazanacağını gösteriyor. Hamas'ın seçimlerde göstereceği başarıdan İsrail başta olmak üzere birçok çevre endişeli. Nitekim İsrail yönetimi Doğu Kudüs'te Hamas'ın seçimlerine katılmasını yasaklamıştı.  
Seçimleri değerlendiren Hamas sözcülerinden Ziyad Dayi, seçim kampanyasında Filistin halkının birinci olarak işgalden, ikinci olarak yolsuzluklardan çektiklerini hafifletmeyi hedeflediklerini belirtiyor. Dayi, ''Dolayısıyla programımız iki yönde mücadele sürdürmeyi amaçlıyor. İşgale son vermek için mücadelemize devam etmek. Ve Filistin halkının özgürlüğünü sağlamak diğeri de iç sorunların ve yolsuzluğun yarattığı güçlükleri azaltmak'' diyor.  
 
Filistinli 85 kadın aday da yarışacak 
 
Filistinliler 25 ocaktaki seçimlere hazırlanırken, milletvekili seçilme yarışına 85 kadının da katıldığı belirtiliyor. İlk kez seçimlere katılan Filistinli örgüt Hamas'ın kadın adayı Muna Mansur, kocası Cemal'in tam 4 yıl 4 ay önce Nablus'ta füzeyle düzenlenen bir saldırıda öldürüldüğünü  belirterek, ''Kocamın öldürülmesi, siyasete atılmam için bana güç verdi. O da aday olsaydı, bir saygı meselesi olarak, siyasetten çekilirdim'' dedi. 44 yaşındaki fizik profesörü Muna, 5 çocuk annesi. Beyaz baş örtüsü takan Muna Mansur, Kur'an-ı Kerim'de kadının aday olmasıyla ilgili şüphe bulunmadığını ve kendisini Hamas'ın fikirlerinde bulduğunu belirtti. Silahlı mücadeleden söz ederken de ''Ben barışa inanıyorum, adil bir barışa. Daha önce denedik ama, hiçbir şey elde edemedik. İsrail, yakınlarımızı öldürürdü ve sonra da bizlerin şiddetin müsebbipleri olduğumuzu söyledi. Bize başka seçenek bırakmıyorlar'' ifadesini kullandı. Önceki mecliste bağımsız milletvekili olarak görev yapan ve şimdi de Üçüncü Yol partisinin 59 yaşındaki adayı Hanan Aşravi, ''Filistinli kadınlar da, bütün halk gibi İntifada kurbanı. Genellikle tek başlarına ailenin bütün yükünü çekmelerine karşın, erkek egemen bir anlayışla kendi evlerinde ayrımcılığa uğruyorlar'' dedi. Şu andaki Filistin meclisindeki 88 milletvekilinden sadece 5'i kadın. Kadın adaylar arasında ev hanımlarının yanı sıra avukatlar, öğretmenler ve eski siyasi mahkumlar bulunuyor.  
 
ABD'den El Fetih'e 2 milyon dolar destek  
     
Washington yönetiminin, Filistin'deki parlamento seçimlerinde Hamas ile yarışan El Fetih'e destek amacıyla yaklaşık 2 milyon dolar harcadığı bildirildi. ABD'nin Doğu Kudüs konsolosluğu sözcüsü Micaela Schweitzer-Bluhm, New York Times gazetesine yaptığı açıklamada, harcamanın, sadece El Fetih'i değil, demokrasiyi ve bu yolda çaba harcayanları destekleme programı çerçevesinde yapıldığını söyledi. İsimlerinin açıklanmasını istemeyen Amerikalı ve Filistinli yetkililerin açıklamalarının da yer aldığı haberde, mali yardım programının Ağustos ayında başladığı ve Hamas'ın yenilgiye uğratılması amacıyla yapıldığı belirtildi. ABD Dışişleri Bakanlığı haberle ilgili bir açıklama yapmadı. 
 
İsrail: ABD, Hamas hükümetini tanımayacak 
     
Amerikan yönetiminin, İsrail'e, Hamas'ın yer alacağı bir Filistin hükümetini tanımama sözü verdiği bildirildi. İsrail'de yayımlanan Haaretz gazetesinin haberine göre, Kudüs'teki İsrailli hükümet kaynakları, yaklaşık 10 gün önce İsrail'i ziyaret eden Amerikalı temsilcilerin, İsrailli yetkililere, ''böyle bir hükümeti tanımanın, Amerikan yasalarını ihlal etmek anlamına geleceğini söylediğini'' belirtti. Aynı kaynaklar, İsrail'in ABD'nin yanı sıra geçen hafta İsrail'i ziyaret eden AB Dış Politika ve Güvenlik Yüksek Temsilcisi Javier Solana ve İspanya Dışişleri Bakanı Miguel Moratinos'tan benzer mesajlar aldığını söyledi.  
Bu arada İsrail Başbakan Vekili Ehud Olmert'in önceki gün Filistin seçimlerini görüşmek üzere özel bir toplantı düzenlediği bildirildi. Toplantıya, Dışişleri Bakanı Tzipi Livni, Savunma Bakanı Şaul Mofaz, Kamu Güvenliği Bakanı Gideon Ezra, üst düzey emniyet yetkilileri, İsrail Savunma Güçleri yetkilileri, iç istihbarat servisi Şin Bet ve Ulusal Güvenlik Konseyi'nden üst düzey yetkililerin katıldığı belirtildi.  
 
Hamas'ın sloganı: Reform ve Değişim 
 
Hamas temel siyasi mesajının farklılığından mı, yoksa Filistinliler içinde sahip olduğu daha değişik imaj sayesinde mi destek topluyor? Ziyad Dayi, Hamas'ın çok iyi durumda olduğunu ve özellikle yolsuzluğa bulaşmama itibarına sahip olduğunu söylüyor. Ancak Hamas sözcüsü Filistin'in yeni yüzler görmek ve değişim istediğini belirterek, seçimlerden başarıyla çıkacağını ifade ediyor. Bu yüzden Hamas'ın seçim kampanyasında seçtiği iki sloganı hiçte şaşırtıcı değil: Reform ve değişim. Hammas'ın milletvekili adaylarından Gazi Hamand, Filistin yönetiminin yaptığı hataları tekrarlamak istmediklerini söylüyor. Hamad, ''Yani sürekli müzakere müzakere halinde yaşamak. Mevcut durumda İsrail ile Filistin yönetimi arasında 12 anlaşma var. Fakat bunların sadece yüzde 20'si uygulanıyor. Bütün dünya 1967 sınırlarının işgal altındaki topraklar olduğunu biliyor'' diyor. İsrail'e karşı bu seçim kampanyasında mesajlarını yumuşatan Hamas'lı Hamad, ''İsrail'in işgal altındaki topraklardan çıkması gerekir. Üç ya da beş yıl içinde yerleşimcilerini ve askerlerini alıp gitmeleri için onlarla bir takvim içinde anlaşabiliriz. Ama ben Nablus için 7 yıl, Eriha için 5 yıl, Doğu Kudüs için 5 yıl boyunca konuşmak istemiyorum'' diye konuştu.  

Yeni bir El Fetih'e doğru

El Fetih yeni ve genç üyeleriyle imajını değiştirerek Filistin siyasetine egemen olmak istiyor. Ancak örgüt içerisinde yeni ve eski nesil çatışması bir süreden bu yana var, ancak bu çatışma seçimler sonrası daha da alevlenecek gibi. Seçimlerden sonra yeni bir El Fetih'in çıkma olasılığı bir hayli yüksek. Parlamentoya seçilenler büyük bir olasılıkla yeni bir El Fetih için bir kurucular komitesi oluşturacaklar. Gözlemciler önümüzdeki bir yıl içinde yeni El Fetih'in ortaya çıkacağını söylüyorlar. El Fetih şimdi çok zor bir dönemden geçiyor, büyük bir iç çekişme yaşıyor. El Fetih'in yok olması beklenmiyor. Ancak eski nesil aşağı yukarı temizlenecek, yeni nesil ve yeni yüzler gelecek. Nitekim El Fetih içinde görülen gerginliğin de temel nedeni bundan kaynaklanıyor. 'Eski tüfekler' diye anılan grup, eski lider Yaser Arafat'ın politikalarının devamından yana. Nitekim bu grup seçimlerin ertelenmesi için ellerinden geleni yaptılar. Hatta bunun için El Fetih içinde bir darbe yapmaya çalıştıkları yönündeki söylentiler basına yansımıştı. Yeni kuşak liderler ise adam kayırmalara son verilmesini, ayrıca Filistin-İsrail sorununu çözmek için daha kararlı adımlar atılmasını istiyor.

Hamas El Fetih'in dağılmasını istemiyor

El Fetih, bu seçimlerin siyasi kaderlerini belirleyeceğini biliyorlar. Bu yüzden bu seçimlerde genelde Filistin'in geleceği açısından olduğu kadar El Fetih'in iç siyasi dengeleri açısından da çok önemli. 10 yıl önce yapılan ilk parlamento seçimlerinde El Fetih iktidara geldi. Şimdi birçok parti üyesi bu seçimlerde iktidarin elden gideceği endişesi içinde. El Fetih'in egemenliğini tehdit eden Hammas ise partinin dağılmasının Filistin davasına zararlı olacağını düşünüyor. Hamas'tan milletvekili adayı olan Gazi Hamad, El Fetih'in çökeceği hayaller kurmak istemediklerini söylüyor. Hamad, ''Aksine El Fetih'in güçlü, sağlıklı olmasını istiyoruz. Çünkü son derece karmaşık koşullar altındayız. Dağlar kadar büyük sorunlarımız var. Hem İsrail'le hem de Filistin toprakları içinde. Bu yüzden El Fetih ile Hammas'ın birlikte çalışması gerekiyor. Fakat bunun için aramızda bir anlaşma yapmamız lazım. Aynı temel üzerinde ve aynı yönde gidecek şekilde birlikte çalışabilmemiz için ortak bir belge üzerinde uzlaşmamız gerekli. Eğer Hammas ile El Fetih arasında çatlaklıklar ortaya çıkarsa çok daha ağır sorunlarla karşılaşabiliriz'' diyor.

Üçüncü yol partisi

Bu arada El Fetih ve Hamas dışında seçimlere katılan diğer bir grup da Filistinli aydınların kurduğu Üçüncü Yol listesi. Bu grubun Filistin seçimlerinde yüzde 10’un üzerinde oy toplayabileceği belirtiliyor. Birçok Filistinli bu seçimlerin ardından Filistin'de yeni bir siyasi atmosferin ortaya çıkacağını halk arsındaki farklı görünüşleri, eğilimleri daha iyi yansıtan bir parlamento olluşacağına düşünüyor. Filistin seçimleri ardından Mart ayında İsrail'de yapılacak genel seçimlerle birlikte Filistin ile İsrail arasındaki ilişkilerde yeni bir dönem başlaması bekleniyor.
  
İlk seçimler 1994'te yapıldı
  
 
Filistinliler, tarihte ikinci kez, 25 Ocak'ta yeni meclislerini seçmeye hazırlanıyor. 1993'te Oslo anlaşmalarının imzalanmasının ardından 1994'te Filistin Yönetimi kuruldu, 2 yıl sonra, 1996'da yapılan seçimler yapılmış ve 88 sandalyeli Filistin meclisi oluşturuldu. Seçim günü, Batı Şeria ve Gazze Şeridi'nde binden fazla seçim merkezinde seçmenler yerel saatle 07.00 ile 19.00 arasında oylarını kullanacak.Seçimler tek turlu düzenlenecek. Haziran'da yürürlüğe giren yeni seçim yasasına göre, 132 milletvekili seçilecek. Milletvekillerinin yarısı, seçim bölgelerinde tek isimli çoğunluk oylamasıyla, yarısı da listelerle nispi oyla belirlenecek. Eski mecliste 88 sandalye bulunuyordu. Seçmenler sandıklara iki pusula atacak. Seçmenler, ilk pusulada, bölgelerinde adaylığını koyan adayı seçerken, isminin yanına bir çarpı koyacak, ikinci pusulada ise nispi oranla ulusal düzeyde belirlenen aday listelerinden birini seçecek. Doğu Kudüs'teki seçmenler ise postanelerde ya da oturdukları banliyöye yakın yerlerde kurulan merkezlerde oy kullanacak. Hamas'ın seçimlere katılmasına karşı olan İsrail, Kudüs'teki oy verme işlemini yasaklama tehdidinde bulunmuştu.  
 
30 milletvekili adayı cezaevinde  
 
811 bin 198'i Batı Şeria ve 529 bin 475'i Gazze Şeridi'nde olmak üzere toplam 1 milyon 340 bin 673 kayıtlı seçmen oy kullanacak. 16 bölgede 414 aday yarışırken, ulusal düzeyde 11 liste yarışacak. Seçimlerde 17 bin seçim memuru görev yapacak. Oy verme merkezlerinde yaklaşık 12 bin yerel 500 de uluslararası gözlemci görev alacak. El Fetih listesinden Mervan Barguti, Hamas önde gelen adaylarından Hasan Yusuf başta olmak üzere Filistin parlementosu için milletvekili adaylarından 30'u aşkın kişi İsrail cezaevlerinde bulunuyor.  
 
İslami Cihad'dan boykot çağrısı  
     
İslami Cihad örgütü, yandaşlarını, 25 ocakta yapılacak Filistin genel seçimlerini boykot etmeye çağırdı. Örgütten yapılan açıklamada, tüm savaşçılarından ve yandaşlarından hiçbir şekilde seçimlere katılmaması istendi. Tel Aviv'de geçen hafta düzenlenen 17 kişinin yaralandığı intihar saldırısının sorumluluğunu üstlenen örgütün, çarşamba günkü seçimlerde adayı bulunmuyor. Filistin seçimlerinde Hamas örgütünün büyük çıkış yapması bekleniyor.  
 
Barguti'den Filistinlilere çağrı 
 
Filistin'de 25 Ocak'ta yapılacak seçimlere El Fetih'in liste başı adayı olarak katılan Marvan Barguti, Filistinlileri yoğun şekilde seçimlere katılmaya çağırdı. Barguti, İsrail'in izin vermesi üzerine, bulunduğu cezaevinde El Cezire televizyonuna verdiği ilk mülakatında, "Cezaevindeki hücremden, büyük-küçük, genç-yaşlı bütün Filistin halkını kitleler halinde bu seçimlere katılmaya çağırıyorum. Oylama direnişe, şehitlere, vefat eden Başkan Yaser Arafat'a, Ahmed Yasin'e ve Ebu Ali Mustafa'ya bir sadakat eylemidir" dedi. Hamas'ın kurucususu Ahmed Yasin ve Filistin Halk Kurtuluş Cephesi lideri Ebu Ali Mustafa'nın yanı sıra İsrail'in saldırılarında hayatını kaybeden birçok başka Filistinli liderin adını sıralayan Barguti, "Bu seçimleri, özgürlüğün, geri dönüş hakkının ve bağımsızlığın gerçekleşmesi için başlıca yollardan biri olarak değerlendirmeliyiz" dedi. 
 
-----------------------------------------------------

PARLAMENTO SEÇİMLERİNİN ÖNDE GELEN İSİMLERİ 
  
Filistinliler, ikinci tur parlamento seçimleri için Çarşamba günü sandık başına gidecek. Yönetimdeki Fetih hareketine karşı Hamas'ın iktidar mücadelesi vereceği seçimlerde öne çıkan isimler şöyle; 
  
AHMED KUREY
 
  
Filistin'in 68 yaşındaki tecrübeli başbakanı ve Ebu Alaa olarak tanınan Ahmed Kurey, Batı Şeria ve Gazze Şeridi'ndeki istikrarsız ve güvensiz ortamı ortadan kaldırmak için Filistinli birçok tarafa karşı nüfuz mücadelesi verdi. Eski endüstri bakanı ve bankacı olan Kurey, 1993 Oslo Antlaşmaları sırasında Abbas ile birlikte çalıştı. 1968'de Fetih hareketine katılan Kurey, 1990'lı yıllarda gerçekleştirilen önemli müzakerelerde yer aldı.  
  
NEBİL ŞAAT 
  
Başbakan Yardımcısı ve Fetih'in kampanya menajeri olan Nebil Şaat, farklı dönemlerde planlama, enformasyon ve dışişleri bakanlığı gibi çok çeşitli görevlerde bulundu. Gazze Şeridi'nde doğan 67 yaşındaki Şaat, Filistin davasının akademik savunucusu ve aynı zamanda varlıklı bir işadamı olarak da biliniyor.  
  
MERVAN BARGUTİ 
  
İsrail'de tutuklu bulunan en ünlü Filistinli tutuklu, karizmatik ve oldukça popüler olan 46 yaşındaki Barguti, Fetih hareketi merkez listesinin en üst sırasında yer alıyor. Barguti, İsrail'e karşı gerçekleştirilen bazı saldırılardan dolayı suçlu bulunmasının ardından 2004'te tutuklanarak 5 kez müebbed hapis cezasına çarptırıldı ve hapse atıldı. Hapiste bulunmasına rağmen, Filistinliler arasındaki etkisi Fetih'i, ilk hazırlanan aday listesini yeniden düzenlemeye  mecbur bıraktı.  
  
MUHAMMED DAHLAN 
  
Dahlan 1990'lı yılların sonlarına doğru Gazze Şeridi'nin en güçlü adamı olarak görülüyordu. Gazze Şeridi'ndeki güvenlik birimlerinin başında bulunan Dahlan 3 yıl önce kurulan kısa ömürlü Abbas hükümetinde güvenlik bakanı olarak görev almıştı. Kanunları uygulayan bir isim olarak tanınan 45 yaşındaki Dahlan ayrıca Gazze'deki emniyetsizliğin daha fazla büyümesinin önündeki engel olarak görülüyor.  
  
SELAM FAYAD 
  
Eski maliye bakanı olan Fayad, yeni bir grup olan Üçüncü Yol adına yarışıyor. Üçüncü Yol, Hamas'ın faaliyetlerine kısmen destek olan, yolsuzluklar nedeniyle de Fetih hareketinden desteğini çekmeye başlayan seçmenlerin oylarını almayı hedefliyor. Eski bir IMF yetkilisi de olan Fayad, Washington tarafından olumlu karşılanan bir sima. Fayad, Filistin maliyesini şeffaf hale getirme ve yolsuzluklara karşı mücadelede kritik bir isim olarak görülüyor. Fayad, bütçeye müdahale eden Kurey'le yaşadığı anlaşmazlık sebebiyle bakanlıktan istifa etmişti.  
  
İSMAİL HANİYA 
  
Hamas'ın Değişim ve Reform listesindeki baş aday olan Haniya, grubun Gazze'deki lideri olarak biliniyor. Haniya, seçim kampanyalarında Hamas'ın, İsrail'e karşı silahlı mücadeleye devam edeceği sözü veriyor. Haniya, İsrail'le barış görüşmelerinin ise gündemlerinde olmadığını söylüyor.  
 

Güncelleme Tarihi: 06 Temmuz 2018, 09:31
YORUM EKLE

banner39

banner50

banner47

banner48