Putin'e dokunan yanıyor

Zehirlenen eski KGB ajanı Alexander Litvinenko'nun yoğun bakımda olduğu bildirildi.

Putin'e dokunan yanıyor
Londra'da bir restoranda zehirlenen eski Rus ajanının durumunun ağırlaştığı ve yoğun bakıma kaldırıldığı açıklandı. Doktorlar, Alexander Litvinenko'nun durumunda hafif bir kötüleşme görüldüğü için, tedbir mahiyetinde olmak üzere yoğun bakıma kaldırıldığını söylediler.

Yakınları olayda Rus İstihbarat Servisi'nin parmağı olduğunu söylüyorlar. Putin rejimine sert muhalefetiyle tanınan eski KGB ajanı Alexander Litvinenko hala Londra'da tedavi gördüğü hastanede sıkı polis koruması altında.

Ziyaretçilerin çok bitkin diye tanımladığı Litvinenko buna rağmen üç gündür polis soruşturması için zaman zaman ifade veriyor. Şu ana kadar Litvinenko ile ilgili olarak yapılan ilk resmi açıklama doktorlarından geldi.

Doktorlar eski ajanın vücudunda Talyum denilen zehirli metalin izlerini bulduklarını söylüyorlar. Polis ise şimdiye kadar bir zehirlenmeden şüphelendiğini ve soruşturmanın sürdüğünü söylemekle yetindi.

Şu ana kadar siyasi bir tepki gelmiş değil, ama İngiltere hükümetinden yetkililer, son yıllarda Londra'da Rus istihbarat faaliyetlerinin yoğunlaştığını, bunların bir kısmının İngiltere'de yaşıyan muhaliflere odaklandığını söylüyorlar.

Litvinenko, Rusya'dan altı yıl önce kaçarak İngiltere'ye iltica etmiş ve daha sonra İngiliz vatandaşlığına geçmişti.

Gizli bir adreste eşi ve oğluyla birlikte yaşayan Litvinenko bu ayın başlarında rahatsızlandığınden beri kendisini Rus İstihbarat Servisleri'nin zehirlettiğini düşünüyor.

Niçin?

Litvinenko'ya ilk müdaheleyi yapan doktor Andrez Verchez, zehirlenmeden niçin kuşkulandıklarını anlatırken, "Bize, bir süredir hayatının tehlikede olduğu kaygısını yaşadığını söylüyordu. Ciddiye alıp hemen zehirlenme belirtileri aradık ve talyum zehirlenmesi bulduk" diyordu.

Eski Rus ajanını hastanede ziyaret eden arkadaşlarından Alex Goldfarb, Litvinenko'nun kurtulma şansının hala yüzde elli olduğunu, durumunun çok ağır olduğunu söylüyor.

Litvinenko, arkadaşının verdiği bilgilere göre, hastaneye kaldırıldığı 19 gündür damardan besleniyor ve bağışıklık sistemi çok zayıf.

Goldfarb, zehirlenmenin, Rus İstihbarat Servislerinin kullandığı yöntemlerin bütün izlerini taşıdığı görüşünde.

Goldfarb "O gün bir kaç kişiyle buluştuğunu biliyoruz. Elimizdeki tek kanıt bu. Buluşmalarında bir şeyler de içmiş. Zehir bunlara konmuş olabilir. Rusya'da şu andaki genel hava da bu kuşkularımızı doğrular nitelikte. Rejimi eleştiren bir çok insan öldürüldü" diyor.

Kremlin'de bir hükümet sözcüsü, iddiaları "tam bir saçmalık" diye tanımlayarak reddetti. Olay Rusya medyasında da büyük yankı bulmadı.

Buluşmalar

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin muhalifi eski KGB ajanı Alexander Litvinenko yakınlarının verdiği bilgilere göre zehirlendiği gün önce Londra'nın merkezindeki bir otelde iki Rus ile buluşup çay içmiş. Sonra da bir suşi lokantasında bir gazeteciyle buluşup yemek yemiş.

Polis bu buluşmaların izini sürüyor.

İfadesi alınan gazetecinin, Litvinenko ile Rusya'da geçen ay öldürülen muhalif gazeteci Anna Politkovskaya'nın ölümüyle ilgili bilgi almak için buluştuğunu söylediği bildirildi.

Litvinenko'nun bir yakını, "Alexander'ın Rus hükümetinin ajanları tarafından ortadan kaldırılmaya çalışıldığından hiç kuşku yok" dedi.

KGB ajanıydı

Litvinenko, istihbarat örgütü KGB'ye Sovyetler Birliği döneminde katıldı.

Birlik yıkıldıktan sonra da istihbaratta çalışmaya devam edip, yarbay rütbesine dek yükseldi. 1990'ların sonunda örgüt içi yolsuzlukları engelleme konusunda başarısız olduğu için dönemin istihbarat servisi başkanı Vladimir Putin'le arasının açıldığı söyleniyor.

Litvinenko adını ilk kez 1998'de, zengin işadamı Boris Berezovski'ye yönelik suikast girişimini ortaya çıkararak duyurdu. Kısa süre sonra, görevini kötüye kullandığı iddiasıyla tutuklanarak 9 ay hapis yattı. Açılan davadan beraat etti.

1999'da yazdığı "Rusya'yı Bombalamak: İçerden Terör" kitabında o yıl meydana gelen ve 300'den fazla sivilin ölümüyle sonuçlanan apartman bombalama olaylarından bizzat Rus istihbaratını sorumlu tuttu.

Moskova ise bu saldırıları Çeçen isyancıların düzenlediğini söylemiş; böylece Çeçenistan'da ikinci kez başlayan savaşa kamuoyunun desteğini artırmıştı.

Litvinenko, ertesi yıl taciz edildiğini söyleyerek İngiltere'ye sığındı. Sürekli adres ve telefon numarası değiştirerek yaşadı, ancak iddiaları sürdü. Geçenlerde başka Rus muhaliflerle birlikte eski patronlarını suçlayan bir dizi açıklama daha yaptı.

Bunlar arasında Rus istihbaratının, El Kaide'nin iki numaralı lideri Eyman el Zevahiri'yi 9 Eylül 2001 saldırılarından önceki yıllarda Dağıstan Cumhuriyeti'nde eğittiği iddiası da vardı.

Litvinenko son olarak, Çeçenistan'da işlenen insan hakları ihlallerini konu alan haberleriyle tanınan ve geçen ay öldürülen gazeteci Anna Politkovskaya'nın katillerinin izini sürdüğünü söylüyordu.

Dokunan yanıyor

İngiliz Independent gazetesi: Düşmanlarının başına gelenlerle Rus lider Putin'in doğrudan ilgili olduğuna dair kanıt yok. Ancak onu yüksek sesle eleştiren muhaliflerin sonu inanılmaz oluyor.

İngiltere'de eski bir KGB şefinin zehirli saldırıya uğraması, gözleri yeniden Rusya'ya çevirdi. Devlet Başkanı Vladimir Putin, yine şimşekleri üzerine çekti. Çünkü Alexander Litvinenko da Putin karşıtı bir isimdi. Sığındığı İngiltere'de uğradığı ve ölümle pençeleştiği saldırı öncesinde de Rusya yönetimine ağır suçlamalar getirmişti. İngiltere'nin saygın gazetesi Independent da Putin'e karşı eleştiriler, Rusya yönetimine suçlamalar yönelten kişilerin akıbetini anlatan bir haber yayımladı.

Sibirya'da hapiste

Haberde Rus liderin bu akıbetlerle doğrudan bağlantılı olduğunu gösteren delil olmadığına dikkat çekti ve isimleri sıraladı. Putin karşıtı olup da kötü kaderle karşılaşanların sonuncusu, gazeteci Anna Politkovskaya oldu. Çeçenistan'daki insan haklarını soruşturduğu sırada geçen ay öldürüldü. Mikhail Khodorkovsky, ülkenin en zengin işadamıydı. Putin karşıtı siyasilere para yardımı yaptığı ortaya çıktıktan kısa süre sonra hakkında vergi kaçakçılığı ve yolsuzluktan dava açıldı. Karşılıklı iddialar ve uzun süren mahkeme sonunda Sibirya'da hapse atıldı.

Patronun sonu sürgün

İşadamı Boris Berezovksy, yönetimle ters düştükten sonra hakkında davalar açıldı. Ülkeden kaçıp İngiltere'ye sığındı. İddiaların tamamını yalanlıyor. Ukrayna'nın batı yanlısı Devlet Başkanı Viktor Yuşçenko da seçim öncesinde zehirlendi. Yüzünü tanınmaz hale getiren, az daha hayatına mal olan saldırıdan Rusya yönetimi ve Rusya yanlısı rakibini sorumlu tutuyor. Rusya Başbakanı Mikhail Kasyanov, 2004'te Putin tarafından görevden alındı. 2008 yılındaki seçimde Putin karşıtı cepheden aday olmaya hazırlanıyordu, artık siyasi hayatı bitti.

Birileri putin'i durdursun

Londra'da bir restoranda zehirlendikten sonra, hastanede ölüm kalım savaşı vermekte olan eski Rus ajan Aleksander Litvinenko'ya ilişkin haberler, İngiltere basınında bugün öne çıkan konuların başında geliyor.

Guardian gazetesi, Litvinenko'nun dün durumu kötüleştikten sonra yoğun bakıma kaldırıldığını ancak kapısında özel korumanın beklemeye devam ettiğini aktarıyor. Guardian'ın iç sayfalarındaki yorumun başlığı "Zehirli İlişkiler."

"Bu olay, ister istemez, Soğuk Savaş klişelerini akıllara getirdi. Litvinenko, Moskova'nın gözünde popüler bir isim değilse de Kremlin hemen baştan olayla ilgisi olmadığını bildirdi; gerisi spekülasyon. Batı'nın Putin hükümeti denilince, en kötüyü düşünmeye daha dünden razı olmasıysa tartışma götürmeyen bir gerçek...

"İngiliz halkının yarısı, Fransızların yüzde 60'ı Rusya hakkında iyi şeyler düşünmüyor. Bunun için sağlam gerekçeleri var: Temel hakların ve hukukun üstünlüğü ilkesinin ihlali. Rusya'nın enerji sektöründe artan nüfuzu ve Ukrayna ve Gürcistan gibi eski Doğu Bloku ülkelerini ezici tavırları yabancıları endişelendiriyor.

"Bazı sorumsuz istihbarat çevrelerinin, Kremlin'deki eski yoldaşlarının, vatan haini olarak görülen bir kişinin ölümünden pek rahatsızlık duymayacağını düşünmeleri ihtimali de hiç akıldışı değil.

"Rusya'nın G8 liderliğinde ve uluslararası imajını iyileştirmeye çalıştığı son bir yıl acı şekilde gösterdi ki, Boris Yeltsin'le başlayan komünizm sonrası balayı,, çoktan sona erdi."

Zehirli İlişkiler

Daily Telegraph ise "Rusya, yoksa Batı'yla ilişkilerini mi zehirliyor?" diye sorarak İngiltere'nin alması gerektiğini düşündüğü tutuma dikkat çekiyor:

İngiltere hükümetinin, bir vatandaşının bazı yabancı ajanların karıştığını düşündüren, ölümcül bir saldırıya uğradığı bir ortamı kabullenmesi mümkün değil.

İçişleri ve Dışişleri Bakanlığı, bu olayı mümkün olan en sert şekilde ve en üst kanallardan ele alıp Rus yetkililerden istedikleri her tür açıklamayı talep etmeli.

Aksi halde İngiltere'nin, önümüzdeki on yıl içinde tüm Avrupa'nın enerji kaynaklarını kontrol altına alma ihtimali olan Rus rejimine karşı gelmeye dahi cesaret edemediği fikri oluşacaktır.

Eski KGB ajanının yorumu

Daily Telegraph'ta dikkat çeken diğer bir yorum, Soğuk Savaş döneminin en ünlü KGB muhaliflerinden; örgütün o dönemde Londra'daki iki numaralı ismi Oleg Gordievski'ye ait.

"KGB bugün arkadaşımı öldürmeye çalıştı. Bu, yarın ben olabilirim" diyen Gordievski, İngiltere Başbakanı Tony Blair ve Amerika Birleşik Devletleri Başkanı George Bush'a çağrıda bulunuyor: Putin rejimine taviz vermeyi bırakın!

"Rus devlet başkanının onayı olmadan bu suikast düzenlenemezdi. Litvinenko'nun eşi Marina, bu saldırıyı düzenleyenin bir dönem Rus iş adamı Boris Berezovski'yle çalışmış bir kişi olduğuna inanıyor. Aleksander'ı zehirleyerek devlete borcunu ödeyen bu kişi, şimdi güvenli ellerde....

"Sovyetler Birliği çökünce eski işverenim KGB'nin adı değişse de, yöntemleri aynı kaldı. Benim gibi eski bir KGB ajanı olan Putin, Batı'nın, gazeteci Anna Politkovskaya cinayetine ilişkin Rus hükümetini hesap vermeye çağırmadığının farkında...

"İngiltere hükümeti bu olayı Putin'e direnmek için bir fırsat olarak görmeli, sürgündeki Rusları ve İngiltere'yi Kremlin'deki diktatörden korumak için gerekeni yapmalıdır."

 

Kaynak: BBC, Sabah ve Ajanslar

Güncelleme Tarihi: 06 Temmuz 2018, 09:31
YORUM EKLE

banner33

banner37