banner15

Mescid-i Aksa'nın kapıları

Mescid-i Aksa, on beş kapı ile çevrelenir. Anahtarları, İslami Vakıflar Müdürlüğü’nün mülkiyetinde olan kapıların on tanesi açık, beşi ise kapalıdır.

Mescid-i Aksa'nın kapıları

İsrail, Mescid-i Aksa’nın kapılarını açma kapatma kontrolünü elinde tutup, Müslümanların girişlerine sınırlamalar koymaktadır.

Bu kapılardan bazılarını tanıyalım: 

Esbât Kapısı

Esbât Kapısı, Kudüs surlarının aynı adı taşıyan kapısına açılır. Mescid-i Aksa’nın kuzey doğu tarafında bulunan kapı, 1213 yılında inşa edilmiştir. Tarih boyunca defalarca yenilenen kapının günümüzdeki hali 1538 yılına Kanuni Sultan Süleyman dönemine uzanır.

Kapı, ismini Hz. Yakup’un oğullarına nispeten İbranice ‘’sıbt’’ kelimesinin çoğulu ‘’esbat’’ kelimesinden alır. Aynı zamanda bir zamanların Salahiye Medresesi, günümüzde Kutsal Hanna Kilisesi olarak bilinen yapıya yakınlığından dolayı “Meryem Ana Kapısı” olarak da anılır.

Hıtta Kapısı

Hıtta Kapısı Mescid-i Aksa'nın en eski kapılardandır. Hicri 617 yılında inşa edilen kapı Eyyûbiler ve Osmanlılar zamanında yenilenmiştir. Eski Şehir’in Sâdiyye Mahallesine açılan kapı tüm vakit namazlarında açık olup en sık kullanılan kapılardan bir tanesidir.

“Şu memlekete girin, orada dilediğiniz gibi bol bol yiyin. Kapısından eğilerek tevazu ile girin ve “Hıtta! (Bizi affet!) deyin ki, biz de sizin hatalarınızı bağışlayalım.” [Bakara/58] âyetine atfen “Tövbe” anlamına gelen "حطة(Hıtta)" kelimesiyle adını almıştır.

Atem Kapısı (Melik Faysal Kapısı)

Erken dönemde ‘’Haşimiler’’ ismi ile anılan kapı, Eyyubiler döneminde Eski Şehir’de bulunan Şerefu’l Enbiya Mahallesine açıldığı için “Şerefu’l-Enbiyâ” ve Osmanlı döneminde ise kapının karanlık olması sebebiyle “Atem” isimleriyle anılmıştır.

Irak Kralı Faysal bin Hüseyin’in 8 Haziran 1933’te Kudüs’ü ziyareti ile, ‘’Melik Faysal Kapısı’’ ismini almıştır. Sâdiyye Mahallesi’nde yaşayanların ve Sâhira Kapısı’ndan Aksâ’ya gelenlerin kullandığı kapı, “Mücahidîn Sokağı”na açılır. Kapı Sabah ve Yatsı namazlarında kapalıdır.

Ğavanime Kapısı

Mescid-i Aksa’nın kuzeybatı tarafında bulunan kapı,Hıristiyanların Hz. İsa’nın sırtında çarmıhı taşıyarak yürüdüğüne inandıkları Çile Yolu’na açılır. Sâdiyye Mahallesi’nde ikamet edenlerin ve Sâhira Kapısı’ndan Aksâ’ya gelenlerin kullandığı kapıdır.

Eskiden bu kapı Hz. İbrahim (as)’a atfen “El-Halil Kapısı” olarak da bilinmekteydi. Selahaddîn Eyyûbî döneminde şehre yerleşen, Memlûkler döneminde ise Kudüs’ün en önemli ailelerinden biri haline gelen Gavânime ailesinin oturduğu mahalleye açıldığından ismini bu aileden alır.

Nâzır Kapısı

Mescid-i Aksâ’nın batı revakları yönünde Ğavânime Kapısı’nın güneyindedir. Şam Kapısı’ndan ve çarşılardan gelenlerin kullandığı kapıdır.  Memlüklüler döneminde bu kapının yakınında oturan Haremeynü’ş-Şerifeyn Nâzırı’na nispetle “Nâzır Kapısı” ismini almıştır.

“Mikail Kapısı” olarak da anılan kapı; Osmanlılar zamanında yakınında “Ribâtü’l- Mensuriye” olarak adlandırılan ve hapishane olarak inşa edilen bir binadan dolayı “Hapishane Kapısı”; çıkışında bulunan Yüksek İslam Meclisi’ne nispetle “Meclis Kapısı” adları ile anılır.

Hadid Kapısı

Mescid-i Aksa’nın batı revaklarında Nazır Kapısı ile Kattanin Kapısı’nın arasında yer alır. Sabah ve yatsı namazlarında kapalıdır. Yapımında demirle bakır karıştırıldığı için hadîd (demir) ismini almıştır. Bazı kaynaklarda Aragon Kapısı olarak da geçmektedir.

Kaynak: KUDÜS ARAŞTIRMALARI

YORUM EKLE

banner39

banner50

banner47

banner48