banner15

Bulgaristan'da 'yumurtayla alışveriş'

Bulgaristan'da ekonomik krizle birlikte gelen nakit sıkıntısı halkı paranın icadından önceki dönemlere götürdü. Ülkede 1990'lı yılların başlarında ve 1996-1997 krizinde yaygın olarak görülen takas uygulaması geri döndü.

Bulgaristan'da 'yumurtayla alışveriş'


Bulgaristan'da ekonomik krizle birlikte gelen nakit sıkıntısı halkı paranın icadından önceki dönemlere götürdü. Ülkede 1990'lı yılların başlarında ve 1996-1997 krizinde yaygın olarak görülen takas uygulaması geri döndü.

Ülkenin doğusundaki Omurtag kasabasına bağlı bir köyde yaşayan Ayşe Şerifova her hafta sonu köydeki pazar yerine giderek evde beslediği tavuklardan elde ettiği yumurtalarla alışveriş yapıyor. "Bu alış verişte alan memnun, satan memnun." diyen Şerifova, yumurtalarla şu ana kadar 4 çift terlik, ayakkabı, eşofman ve yelek aldığını söylüyor.

Terlik 20 yumurta, eşofman 30 ve yelek ise 70 yumurta karşılığı alınabiliyor. Bunun dışında takas olarak fasulye ve tereyağı da kullanılıyor. Takas yapılmayan mal neredeyse yok gibi. Her şey takasa dahil. Bazıları mutfak eşyaları, bazıları da gıda alışverişi yapıyor.

Şerifova, takasın yazın yaygınlaştığını ve bölgede revaçta olduğunu aktarıyor. Evinde 14 tavuk, 11 hindi ve 14 ördek besleyen Şerifova, günde ortalama 10 yumurta elde ediyor, yelek parasını bir haftada çıkarabiliyor. Böyle olunca da evcil hayvanların değeri artıyor. Mısır ve buğdayla günde iki kez beslenen hayvanlar, yazın daha çok yumurtluyor. Yumurta da bol olunca takas için ideal ortam oluşmuş oluyor.

Ayşe Şerifova, "Yumurtaların çoğunu zaten yiyemeyeceğiz, ondan dolayı takas bizim için de uygun." diyor. Pazarcılar, her ne kadar para ile satış yapsa da ciro yapamadıkları için bu en eski metodu tercih etmek mecburiyetinde kalıyor.

Köylüler, ürettikleri yumurtayı, fasulyeyi ve tereyağı getiriyor ve karşılığında ne isterlerse satın alabiliyor. Pazarcılar, mallar biriktikçe başka yerlerde paraya çeviriyor ve yeni mal alıp dönüyor. Köylüler mallarını tek tek satmaya götürdüğünde, kazançları yol parasına bile yetmediği gibi malları da ucuza gidiyor.

Pazarcılar toptan satış yaptığı için pazarlık payı biraz daha fazla olabiliyor. Köylüler, bu işten kârlı çıkanın kendileri olduğunu öne sürüyor. Köyde kimse takasın ne zaman başladığını hatırlamıyor, ancak herkesin kaç yumurtayla neler alınabileceğini gayet iyi biliyor.

ALTIN TAVUKLAR 'PARA' YUMURTLUYOR

Silistre'de yaşayan 82 yaşındaki Müzeyra Ahmed, küçüklüğünde takas sisteminin tek geçerli alışveriş yöntemi olduğunu altını çizerken, İkinci Dünya Savaşı zamanında özellikle Güney Dobruca'da insanlar markete giderken yanlarında alacakları ürüne eşdeğer sayılacak yumurta götürdüklerini aktarıyor.

O zamanda takas ürününün sadece yumurta olduğunu söyleyen Ahmed, "Eskiden paranın kıymeti yoktu, ama herkesin evinde 'para' yumurtlayacak tavukları vardı. Yumurtayla dükkandan şeker alırdık." diye konuşuyor.

REKLAM KARŞILIĞI OFİS MALZEMESİ

Kırsaldaki yeni alışveriş birimi yumurta olsa da kentte de takas revaçta. Geçen yıl birçok şirket, krizde ticareti durdurmak yerine farklı yollara başvurdu. İnşaat ve yapı sektöründe birçok binanın inşaatının tamamlanması gecikince yatırımcılar, para yerine konut almayı kabul ediyor.

Barter, reklam ve medya sektöründe de oldukça yaygın olarak kullanılmaya başlandı. Medyalar reklam karşılığında ofis malzemesi, bilgisayar, otomobil, ücretsiz internet elde etmeyi tercih ediyor. Bulgaristan'da faaliyet gösteren www.barterbg.net sitesinde de her şey değiş tokuş yapılabiliyor.

Araba, mutfak eşyası, teknik ekipman, hatta mülk takası bile yapmak mümkün. Sitede yer alan bilgilerde takasın önemli artıları da sayılmadan geçilmiyor. Buna göre, fazla eşyadan kurtulma, başkasının ihtiyacını giderme, gereken mala sahip olma ve tabi ki en önemlisi de bunun için para harcanmaması da barter'ın getirdiği avantajlardan.

Kaynak:AA

Güncelleme Tarihi: 27 Eylül 2010, 15:11
YORUM EKLE

banner39

banner50

banner47

banner48