III. Ahmed Meydan Çeşmesi

Üsküdar’da Mihrimah Sultan Cami’nin karşısında yer alan bu çeşme, 1728 yılında, Sultan III. Ahmed tarafından inşa ettirilmiştir.

III. Ahmed Meydan Çeşmesi

Emre Gül - Dünya Bülteni / Tarih Dosyası


III. Ahmed Meydan Çeşmesi

Üsküdar’da iskele karşısındaki meydanda, Mihrimah Sultan Cami’nin karşısında yer alan bu çeşme, 1728 yılında, Sultan III. Ahmed tarafından Üsküdar'da gömülü olan annesi Gülnuş Emetullah Sultan anısına deniz kenarına inşa ettirilmiştir. Bugünkü yerine meydanın tanzimi sırasında taşınmıştır. Türk çeşmeciliği ve mermer tıraşçığı sanatının değerli örneklerinden biridir. Üstü ehram biçimi kurşunla örtülüdür. Dört cephesindeki birer büyük çeşme ve iki tarafındaki mihrapçıklar ile köşelerini süsleyen kesmeler görünüşünü güzelleştirmektedir. Üç yüzünde bulunan kitabelerinden biri Şair Nedim’e, diğerleri Şair Şakir ile Rahmi’ye aittir. Deniz tarafına bakan yüzündeki kitabeyi ise Sultan III. Ahmed ve Nevşehirli Damad İbrahim Paşa birlikte hazırlamışlardır. Celi sülüs hatla yazılan bu kısım padişahın kendi el yazısıdır. 


 
1.Yüz
Semiyy-i fahr-i mevcûdât Sultan Ahmed-i Gâzi
Şeh-i sâhib-meâsir zıll-i pâk-i Hazret-i Vehhâb
Emin-i Yesrib u Batha muîn-i millet-i beyzâ
Ebâ an cedd şeh-i dâna hidivv-i tâhiru’l-en sâb
O hâkân-ı keremkârın bu arz-ı cennet-âsâda
Olub gufrân ille Ümm-i Safiyye haslet-i der-hâb
Onun rûh-i şerifin hayr ile yâd eylemek kasdın
Derûn-i pâkine ilhâm edince Hâlıku’l-esbâb
Vezir-i a’zam ve Damat İbrahim Paşa’nın
Gül-i kâmın hitâb-ı müstetâbıyle edib şâdâb
Şeref âbâd-ı bünyâd eyledikten sonra emriyle
Bu ayn-ı zemzemin çün kıldı icrâsın ona irşâb
Turâb-ı kabrine merhumenin ikrâm için yapdı
Reh-i Hak’da diyâr-ı Üsküdar’a çeşme-i pür-âb
O hâkân-ı cihânı dâima Hakk eyleyub te’yid
Ne kâre azm ederse hükm-i takdir etsin istisvâb
Bu mısrayla Nedimâ söyledi tarih-i itmamın
Bu şehri ma’ ile Sultan Ahmed eyledi sîr-âb  (1141-M.1728)

 
2.Yüz
Şehinşâh-ı humayûn-pâye Sultan Ahmed Gâzi
Kerâmetdir olan sâdır o hâkân-ı müeyyedden
O yektâ zıll-ı Hakk kim bir nefes Hakk’dan udûl etmez
Eder kesb-i safâ icrâ-yı ahkâm-ı Muhammed’den
Vücûd-ı enveri kim matla-ı mihr-i saâdetdir
Olur mana-yı şevket zâhir ol şeh-beyt-i müfredden
Vücûda gelmemiştir öşr-i mi’şâr-ı fütühatı
Ki âcizdir kalem âsâr-ı âlişânını adden
Şeref-âbâd-ı bünyâd eyledikde izz ü devletle
Ona bir su bulundu kim nişandır ömr-i sermedden
Vezir-i â’zam İbrahim Paşa’ya edip fermân
Olunca yümnle me’mur o şâhenşâh-ı es’adden
Bu şehre bünyâd eyleyip cümle ahaliyi
Hayat-ı taze buldu re’fet-i hâkân-ı emcedden
Hemîşe dest-i cûdun maksem-i erzâk edip Mevlâ
Vücûd-ı kâmilin âsûde kılsın dîde-i bedden
Tamam oldukda atşân dedi târîhini Şâkir
Gel iç mâ-ı hayâtı çeşme-i Sultan Ahmed’den (1141-M. 1728)


 

3.Yüz

Âb-rû-yi saltanat Hân Ahmed-i Gâzi ki ânın
Dâima icrâ-yı şer-i Ahmedî’dir hem-demi
Mazhar-ı te’yid edip Hakk âna âsân eyledi
Gayre müşkilter olan her emr-i sa’b u muazzamı(muğzam)
Bu kerâmet kutb-ı âfâk olduğun isbât eder
Buldu İbrahim Paşa gibi sadr-ı efhamı
Rahatıyla kesb-i şevk u ihtiyât etmek için
İhtira’ etti şeref-âbâd-ı şâh-ı âlemi
Nâmın almış bir güherdir suyunu bulsun diye
Su yerine bezl ü îsâr etti bî-had dirhemi
Çeşme bünyâd etmeyi imâ ve işrâb eyleyip
Kıldı me’mur âsaf-ı derya-nevâl ekremi
Öyle dil-cû çeşme-sâr-ı bî-bedel yapdırdı ki
Oldu her bir lülesi âb-ı hayâtın maksemi
Sa’yini hüsn-i kabûl eyleyip Mevlâ karîn
Hıfz ede dâim hatalardan o şâh-ı efhamı
Şâkirâ ! Rahmi içip âbın dedi târihini
Hükm-i Sultan Ahmed icrâ etti el-Hakk zemzemi (1141-M.1728)
 

4.Yüz

Dedi Hân Ahmed ile bile İbrahim târihin
Suvârdı âlem-i dest-i Muhammed’le Cevâd Allah
 


 

Güncelleme Tarihi: 14 Nisan 2011, 10:57
YORUM EKLE

banner33

banner37