banner39

Halifenin cihat çağrısına uyan Darfur Sultanı Ali Dinar şehit düşmüştü

Ali Dinar her fırsatta Osmanlı Devleti ile ilişki kurmaya çalışmış ve hatta kendi hakimiyetini halifeye onaylattırmıştır. Fakat en büyük isteği etrafında ki sömürgeci çemberi kırmak ve onların baskısından kurtulmaktır. I. Dünya Savaşını bir fırsat olarak gördü ve halifenin cihat çağrısına hemen iştirak etti.

Olaylar 23.05.2022, 01:20
Halifenin cihat çağrısına uyan Darfur Sultanı Ali Dinar şehit düşmüştü

Osmanlı Devleti I.Dünya savaşına girerken halifelik nüfuzundan yararlanmak istemiş ve bütün dünya Müslümanlarını cihada çağırmıştı. Bu cihat çağrısına olumlu cevap verip bizzat savaşa girerek destek verenlerden biriside Sudan’daki İslam devletlerinden Darfur Sultanlığının hükümdarı Sultan Ali Dinar idi. Hatta bu destek sözde kalmamış bizzat mücadelenin içinde yer alan Ali Dinar bu uğurda şehit düşmüştür.

Sultan Ali Dinar’a Kadar Sudan

Kuruluşu kesin olarak bilinmeyen Darfur’da ki Fur Sultanlığı Mısır valisi Mehmet Ali Paşa’nın müdahalesine kadar bölgenin en etkili devletiydi. Mehmet Ali Paşa’nın müdahalesi ile güçlerini kaybettiler ve 1874 yılında tamamen yıkıldılar. Bu olaydan kısa süre sonra bölgede Muhammed Ahmed el Mehdi’nin öncülüğünde Müslümanlar harekete geçerek batı sömürgeciliği ile mücadele edip Mehdi devleti olarak adlandırılan büyük bir İslam Devleti kurdular. Fakat bu devlet uzun ömürlü olmadı ve İngiliz saldırısı ile yıkıldı. İşte bu olayın hemen arkasından eski Fur hanedanından Ali Dinar Darfur’un idaresini ele geçirdi ve Darfur Sultanlığını kurdu. Fakat etrafının sömürgecilerle çevrili olması onu özellikle de  Hartum bölgesini elinde tutan İngilizler ile iyi geçinmeye zorladı.

Sultan Ali Dinar’ın Şehadeti

Ali Dinar her fırsatta Osmanlı Devleti ile ilişki kurmaya çalışmış ve hatta kendi hakimiyetini halifeye onaylattırmıştır. Fakat en büyük isteği etrafında ki sömürgeci çemberi kırmak ve onların baskısından kurtulmaktır. I.Dünya Savaşını bir fırsat olarak gördü ve halifenin cihat çağrısına hemen iştirak etti.

 Osmanlı Devleti Başkomutan vekili Enver Paşa’nın kaleme aldığı cihat çağrısı Nuri Bey eliyle Şubat 1915 tarihinde Ali Dinar’ın eline ulaştı. Çok sevinen Ali Dinar cevabi mektubunda şunları söylüyordu:

-‘’ Halife Hazretlerine bunu bildirmek istedim ki, İslâm Sultanı Hazretleri ile kafir ve zındık olan İngilizler ve Fransızlar ve onların müttefikleri arasında bu savaş başlar başlamaz Allah ve İslâm için kâfirle ilişkileri kestim ve onları düşman kabul ederek savaş açtım’’

İngilizler bu durumdan çok rahatsız oldular ve Sultan Ali Dinar’ın harekete geçerek kendilerini Hartum’dan dolayısı ile Sudan’dan uzaklaştıracağını düşünerek hemen harekete geçtiler. İngilizler Sudan bölgesinde hakimiyetlerini pekiştirmek için özellikle muhalif din adamlarını bir şekilde etkisiz hale getirmişler diğerlerini ise para ve makam ödülleriyle kendi kontrollerine almışlardı. Ayrıca eğitim kurumları da onların kontrolündeydi. Sultan Ali Dinar’ı ise etkili kimselere yazdırdıkları mektuplarla tutumundan vazgeçirmeye çalıştılar. Fakat bütün bunların onun üzerinde hiçbir etkisi olmadı.

İngilizler General Kili komutasında bir orduyu Darfur üzerine gönderdiler. Sultan Ali Dinar elinde ki yetersiz silahları dikkate alarak bu orduyu pusu yoluyla yenmeyi düşündü. Fakat İngilizlerin bu durumu tespitleri üzerine ağır kayıplar vererek tekrar toparlanma amacıyla Merre dağı bölgesine çekildi. Fakat zamanın Ali Dinar lehine gelişeceğini düşünerek onun peşini bırakmadılar. Merre dağı bölgesinde tekrar saldırdılar ve bu saldırı esnasında Ali Dinar vuruldu ve şehit düştü.

Ali Dinar’ın şehit düşmesi ile Sudan tamamen İngiliz hakimiyetine girdi. Sultan Ali Dinar’ın bu büyük fedakarlığı ve cesareti belki İslam Tarihinde büyük bir yer almıyor ama Müslümanlara verdiği mesaj  tarih kitaplarına sığmayacak kadar büyük olmalı…

 Kaynak

BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI’NDA EMPERYALİZME KARŞI TÜRKLERİN YANINDA YER ALAN DARFUR HAKİMİ ALİ DİNAR (1898-1916), Tarig Mohammed NOUR,  http://atam.gov.tr/birinci-dunya-savasinda-emperyalizme-karsi-turklerin-yaninda-yer-alan-darfur-hakimi-ali-dinar-1898-1916/ 

BAĞIMSIZLIĞINDAN GÜNÜMÜZE SUDAN; SİYASİ VE EKONOMİK YAPI, Selçuk Baş, http://www.belgeler.com/blg/1h1r/baimsizliindan-gnmze-sudan-siyasi-ve-ekonomik-yapi-sudan-from-independence-to-today-political-and-economic-structure

Yorumlar (0)
22
açık
Günün Anketi Tümü
Türkiye Esed rejimiyle diyalog kurmalı mı?