Türkiye'nin ilk borsası sayılan 'Dersaadet Tahvilat Borsası'

Dersaadet Tahvilat Borsası, Osmanlı Devleti´nin dış piyasalardan aldığı borçların devlet tahvili ve hisse senedi işlemlerinin yürütülmesi için 2 Aralık 1866 tarihinde açıldı. Osmanlı´nın ilk borsası olarak tarihe geçti. 

Türkiye'nin ilk borsası sayılan 'Dersaadet Tahvilat Borsası'

Dersaadet Tahvilat Borsası, Osmanlı Devleti´nin dış piyasalardan aldığı borçların devlet tahvili ve hisse senedi işlemlerinin yürütülmesi için 2 Aralık 1866 tarihinde açıldı. Osmanlı´nın ilk borsası olarak tarihe geçti. 

Osmanlı İmparatorluğu’nda özellikle II. Mahmut’tan itibaren devlet adamları yerli şirketleri geliştirmek için bir takım girişimlerde bulundu. Yine de bu çabalar yeterli olmadı. 19. yüzyılın ortalarından itibaren yurt içinde kurulan şirketlerin birçoğunun yabancılarda olması da bu durumu kanıtlar nitelikte… 

PARA GALATA’DA DÖNÜYORDU 

Osmanlı döneminde para işlevlerinin sürdürüldüğü en önemli mekan İstanbul’daki Galata semtiydi. Galata’da hemen hepsi Ermeni, Yahudi ve Rum olan bankerler, iç piyasadaki para arzını kontrol ederken dışarıdaki Paris, Londra ve Berlin gibi para metropolleriyle de iyi ilişkiler içindeydi. 

Osmanlı Devleti’nin dış piyasalardan borç almasına sebep olan gelişme Kırım Savaşı’ndan itibaren başladı. Dış piyasalardan alınan kredilerin devlet tahvili ve hisse senedi işlemlerinin yürütülmesi zamanla borsanın kurulmasını zorunlu hale getirdi. 

Bu amaçlara istinaden Osmanlı’da ilk borsa, 1866’da “Dersaadet Tahvilat Borsası” adıyla kuruldu. Çeşitli borsa oyunları ve yabancı şirketlerin olumsuz faaliyetleri sonucu borsa işlemlerinden istenilen verim sağlanamadı. 

ADI DEĞİŞTİRİLDİ 

1895 yılından itibaren çeşitli borsa hileleri ile itibarı sarsılan Dersaadet Tahvilât Borsası’nda 1904 yılından itibaren yeni düzenlemelere girişildi ve adı da “Esham ve Tahvilât Borsası” olarak değiştirildi. 

Aynı tarihte “Esham ve Tahvilât Nizamnamesi” ve borsa işlemlerinden alınacak vergi ve cezaları kapsayan “Esham ve Tahvilât Borsası Resmine Dair Nizamname” taslakları hazırlandı. Ardından da 1906’da yürürlüğe girdi. 

Güncelleme Tarihi: 02 Aralık 2020, 09:47
banner53
YORUM EKLE

banner39