banner39

Tacikistan'da Çin korkusu

Tacikistan, Çin sınırındaki Pamir bölgesine askeri birlikler sevkediyor

Orta Asya 13.04.2013, 16:35 13.04.2013, 17:26
Tacikistan'da Çin korkusu

Dünya Bülteni / Haber Merkezi

Tacikistan, Pamir bölgesine askeri birlikler ve zırhlı araçlar sevkediyor.

Duşanbe yönetimi tarafından yapılan açıklamaya göre Savunma Bakanlığı 5 Mayıs tarihinde askeri tatbikat düzenlenmesi ve tatbikat sırasında muhtemel ''terörist'' sızmaların önlenmesi için karar aldı. Bölge halkı ise daha önce yaşanan çatışmaların tekrarlanmasından endişe ediyor.

Tacikistan geçen yıl Pamir bölgesinde askeri tatbikat yapılacağını bildirmiş, ancak tatbikat Gorno-Badahşan eyaletinde kontrolü ele geçirme operasyonuna dönüşmüştü. Operasyon sırasında General Abdullo Nazarov'un öldürülmesi olayına karışan şahıslar yakalanmıştı.

Diğer yandan, Badehşan topraklarının bir kısmının Çin'e verilebileceği vurgulanıyor. Uzmanların göre ise Tacik yönetim Çin konusunu gündeme taşıyarak gerilimi tırmandırıyor.

Tacikistan'da geçen yılın yaz aylarında düzenlenen "Hafız-2012" askeri tatbikatı, geniş çaplı askeri operasyona dönüşmüştü. Operasyon sırasında 24 vatandaş, 17 asker ve 30 direnişçi hayatını kaybetmiş ve 40 kişi yaralanmıştı. Bu arada 40 direnişçi de canlı olarak ele geçirilmişti.

Tacikistan Sosyal Demokrasi Partisi'nin eyalet teşkilatı başkanı Alim Şerzamonov, Rus gazetesi Nezavisimaya Gazeta'ya yapmış olduğu açıklamada ülkenin askeri gücünün tamamına yakınının bölgeye aktarılmaya başlandığını ve vatandaşların endişeli bekleyiş içinde olduğunu ifade etti. Şerzamonov, Rahman iktidarının Çin'e tekrar toprak vermek istediğini ve bunun gündeme getirilmemesi için de askeri operasyon yapabileceğini öne sürdü.

Toplam 28.5 bin metrekare toprağa sahip Tacikistan, bağımsızlığının ardından topraklarının bin 500 metrekaresini Çin'e vermişti. Yeni anlaşmaya göre Tacikistan'ın Çin'e olan dış borcu karşılığında Pamir yüksekliğindeki topraklardan bir kısmı daha Pekin yönetimine verilebilir. Yüksekliğin vatandaşların ikameti için gerekli şartları taşımadığı, ancak zengin uranyum ve değerli enerji kaynağına sahip olduğu biliniyor. Tacikistan'un uranyum kaynakları ABD, Rusya, Çin ve İran gibi ülkelerin ilgisini çekiyor. Tacikistan Devlet Başkanı Rahman, dünya uranyum rezervinin yüzde 13'ünün ülkesinde olduğunu öne sürüyor.

Rus uzman Aleksandr Sobyanin, çeşitli tahminlere göre dünya uranyum kaynağının yüzde 14'ü ile yüzde 40'ının Tacikistan'da bulunduğunu söylüyor. Ancak Aleksandr Sobyanin'e göre Pamir'deki şartlar uranyum imaline fazla müsait değil: "Dünya ekonomisinde yaşanan gelişmeler bölge uranyumuna ilgiyi daha da artırabilir. Tyan-Şan bölgesinin tamamının anahtarı Pamir. Pamir'i kontrol altında tutan ülke Orta Asya'da 'yüzyılın projeleri'ni gerçekleştirebilir." 

''GERİLİM YABANCI ÜLKELER TARAFINDAN YAPAY OLARAK TIRMANDIRILIYOR''

Rusya Bilimler Akademisi Orta Doğu Araştırmaları Enstitüsü uzmanı Dr. Aleksandr Knyazev ise, Tacikistan'da yaşanan sorunun yurt dışından organize edildiğini savunuyor. Aleksandr Knyazev'e göre modern dünyada orta çağlarda olduğu gibi altın ve diğer metaller stratejik öneme sahip değil: "Uranyum kaynağı ise dağlık bölgelerin önemli bir kısmında bulunuyor. Tacikistan'ın uranyum bakımından daha zengin olan bölgesi ise Sogdi eyaleti olarak kabul ediliyor. Sovyet jeoloji uzmanlarının aramalarından sonra Murgabe'de Çinlilerin yeni bir keşif yapacağı düşünülemez. Onların bölgesel aktivitesi ekonomik çıkar perdesi altında saklanmaya çalışılıyor. Yabancı güçler bölge vatandaşlarının endişelerini artırmanın peşinde," şeklinde konuşan Rus bilim adamı, NATO güçlerinin Afganistan'dan çekilmesi ile beraber Badehşan eyaletinde ve Badehşan-Oş bölgesinde yapay gerilim hattı oluşturulduğunu söylüyor. Bu sayede de Batılı müttefikler tarafından Rahman iktidarının kontrol altında tutulmaya çalışıldığı ve Çin'in gerilim altında tutulduğu öne sürülüyor. Ayrıca Pamir ve Fergana vadisindeki NATO askeri üslerinin konuşlandırılması konusu da göz önünde bulunduruluyor.

banner53
Yorumlar (0)
18
açık
Günün Anketi Tümü
Türkiye Esed rejimiyle diyalog kurmalı mı?