banner39

Mescid-i Aksa’nın 100 yılı

Ürdün Veliaht Prensi Hüseyin bin Abdullah’ın Mescid-i Aksa’yı ziyaretinin İsrail tarafından engellenmesinin sonuçları ne olacak? İngiliz komutan Edmund Allenby’nin 11 Aralık 1917’de Kudüs’e girişiyle yeni bir sayfa açılmıştı. İşte 10 maddede Mescid-i Aksa'nın 100 yılı...

Ortadoğu 15.03.2021, 09:18 15.03.2021, 09:26
Mescid-i Aksa’nın 100 yılı

İsrail’in Ürdün Veliaht Prensi Hüseyin bin Abdullah’ın Mescid-i Aksa’yı ziyaretine engel olması, geçtiğimiz haftanın en önemli gündem maddelerinden biriydi. 1967’den beri Kudüs’ü işgal altında tutan İsrail’in keyfi uygulamalarına böylece bir yenisi daha eklenirken, Filistinli Müslümanların Mescid-i Aksa’daki nöbeti, baskı ve yıldırma politikalarına rağmen devam ediyor. İşte, Osmanlı İmparatorluğu’nun 401 yıllık Kudüs hâkimiyetinin sona erişinden günümüze, merkezinde Kudüs ve Mescid-i Aksa’nın yer aldığı önemli hadiseler…

1- 11 ARALIK 1917 Osmanlı askerlerinin çekilmesinden iki gün sonra, İngiliz komutan Edmund Allenby, El Halil Kapısı’ndan Kudüs’e giriş yaptı. Kudüs tarihinde böylece yeni bir dönem başlıyordu.

2- 4-7 NİSAN 1920 Filistinlilerin her yıl düzenlediği Nebi Musa Şenlikleri, İngiliz yönetimine ve Siyonistlere karşı isyana dönüştü. Benzer isyanlar 1929 ve 1936-39 yılları arasında da yaşandı.

3- 3 NİSAN 1949 İlk Arap-İsrail Savaşı’nın sonucunda, Mescid-i Aksa ve Kudüs’te Müslümanlara ait diğer mekânlar Ürdün Krallığı’nın kontrolü altına girdi. Kudüs, ‘doğu’ ve ‘batı’ olmak üzere iki kısma ayrıldı.

4-20 TEMMUZ 1951 Ürdün Kralı Abdullah, Mescid-i Aksa’nın içinde bir Filistinli tarafından vurularak öldürüldü. Kral, İsrail’le kapsamlı bir barış anlaşması imzalamak için gizli pazarlıklar sürdürüyordu.

5-7 HAZİRAN 1967 Altı Gün Savaşı sırasında, İsrail Doğu Kudüs’ü işgal etti. İsrail ordu hahamı Şlomo Goren’in “Kubbetu’s-Sahra’yı havaya uçuralım” teklifi, İsrail Savunma Bakanı Moşe Dayan tarafından reddedildi.

6- 12 HAZİRAN 1967 Mescid-i Aksa’nın batı tarafındaki tarihî Mağribliler Mahallesi, “Ağlama Duvarı”na alan açmak için İsrail buldozerlerince yıkıldı. İki cami ve 700 bina yerle bir edilirken, mahallede yaşayan 6 bin civarında Filistinli sürgün edildi.

7-21 AĞUSTOS 1969 Mescid-i Aksa, Avustralyalı Hıristiyan Siyonist Michael Dennis Rohan tarafından ateşe verildi. Yangında, 1187’de Salahaddîn Eyyubi’nin Aksa’ya hediyesi olan muhteşem ahşap minber ve çok sayıda kıymetli eser kül oldu.

8- 25 EYLÜL 1969 Aksa yangınının hemen akabinde, Suudi Arabistan Kralı Faysal’ın çağrısıyla Fas’ın başkenti Rabat’ta toplanan İslam dünyasının devlet ve hükümet başkanları, İslam Konferansı Örgütü’nü (bugün: İslam İşbirliği Teşkilatı) kurdu.

9- 19-21 KASIM 1977 Mısır Cumhurbaşkanı Enver Sedat, Kudüs’ü ziyaret ederek İsrail’i resmen tanımaya giden ilk adımı attı. Sedat, Mescid-i Aksa’da kurban bayramı namazı kıldıktan sonra, İsrail Parlamentosu’nda (Knesset) bir konuşma yaptı.

10-30 TEMMUZ 1980 İsrail Parlamentosu, Kudüs’ü “ebedî başkent” ilân etti. Tüm dünyanın tepkiyle karşıladığı kararın kabul edildiği dönemde, başbakanlık koltuğunda Menahem Begin oturuyordu. Begin, Arap düşmanlığıyla meşhurdu.

11- 8 ARALIK 1987 Filistinlilerin işgale duyduğu öfke, kapsamlı bir ayaklanmaya (“Birinci İntifada”) dönüştü. “Sarsıntı, titreme, başkaldırı” gibi anlamlara gelen “intifada” kelimesi ilk kez 11 Aralık’ta Hamas’ın resmi açıklamasında kullanıldı.

12-8 KASIM 1995 Amerikan Kongresi, Kudüs’ü İsrail’in başkenti olarak kabul eden tasarıyı onayladı. Buna göre, Tel Aviv’deki ABD Büyükelçiliği de Kudüs’e taşınacaktı. Ancak dönemin ABD Başkanı Bill Clinton ve ardılları bu kararı uygulamadı.

13- 28 EYLÜL 2000 Ariel Şaron, Mescid-i Aksa’ya provokatif bir ziyaret yapınca, Filistinlilerin öfkesi ayaklanmaya dönüştü, İkinci İntifada başladı. Şaron, birkaç ay sonra düzenlenen seçimleri bu atmosferde kazanarak İsrail Başbakanı oldu.

14-15 TEMMUZ 2017 İsrail, Mescid-i Aksa’nın kapılarına elektronik dedektörler yerleştirmeye başladı. Karar, Filistinlilerin büyük tepkisine yol açtı. Haftalarca namazlarını Aksa’nın dış kapılarında kılan Filistinliler, İsrail’e geri adım attırdı.

15- 14 MAYIS 2018 ABD Başkanı Donald Trump, kendisinden önceki başkanların atmadığı o adımı attı ve ülkesinin Tel Aviv’deki büyükelçiliğini Kudüs’e taşıdı. Washington böylece fiilen desteklediği işgali resmen de tanımış oldu.

Kaynak: Yenişafak

banner53
Yorumlar (0)
15
parçalı az bulutlu
Günün Anketi Tümü
Türkiye Esed rejimiyle diyalog kurmalı mı?
Günün Karikatürü Tümü