banner39

Nükleer görüşmelerin ilk turu bitti

İran Yüksek Güvenlik Konseyi görüşmelerin olumlu bir şekilde sürdüğünü dile getirdi.

Ortadoğu 21.01.2011, 15:20 21.01.2011, 15:20
Nükleer görüşmelerin ilk turu bitti

Dünya Bülteni / Haber Merkezi

İstanbul Çırağan Sarayı'nda başlayan nükleer zirvenin ilk safhası sona erdi.

İran Yüksek Güvenlik Konseyi tarafından yapılan açıklamada, bugün devam eden görüşmelerin ilk kısmında iki taraf arasında gerçekleşen görüşmelerin olumlu bir şekilde sürdüğünü dile getirdi.

Görüşmeye başkanlık eden Avrupa Birliği dış ilişkiler sorumlusu Catherine Ashton, görüşmelerin devam ettiğini ve ortak bir mutabakat sağlanmak için çalıştıklarını dile geitrdi.

Çırağan Sarayı'ndaki toplantılara katılan heyetlere, 5+1 adına Avrupa Birliği Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Catherine Ashton, İran adına İran Milli Güvenlik Yüksek Kurulu Genel Sekreteri ve İran'ın Nükleer Başmüzakerecisi Said Celili başkanlık yapıyor.

Basına kapalı yapılan toplantı, 2 gün sürecek.

Tüm dünyanın yakından izlediği kritik zirve öncesi Türkiye ve Rusya'dan İran'a şeffaflık çağrısı geldi. Davutoğlu ile İstanbul'a çalışma ziyaretinde bulunan Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, nükleer enerjinin her ülke için bir hak olduğunu tekrarladı; ancak İran'ın şeffaf davranarak nükleer silah yapmayacağına ilişkin güvence vermesi gerektiğine işaret etti.

Tahran yönetimi bugün ABD, Rusya, Çin, Fransa, İngiltere ve Almanya'dan oluşan P5+1 ülkeleriyle masaya oturuyor. Görüşmelerde İran'ı nükleer başmüzakerecisi Said Celili temsil ederken P5+1'in temsilcisi konumunda AB Dış Politika Yüksek Temsilcisi Catherine Ashton da masada yer alıyor.

Davutoğlu dün Türkiye'nin yalnızca ev sahibi rolü bulunduğunu vurguladı. Türk heyeti masada yer almayacak; ancak talep gelmesi durumunda sürece dahil olmaya hazır. Ankara'nın bugün ve yarın taraflarla ayrı ayrı görüşmeler yapması bekleniyor.

Bakan Davutoğlu dünkü açıklamasında İran'ın zenginleştirdiği uranyumun Türkiye vasıtasıyla takasını öngören Tahran Deklarasyonu'nun yeniden aktive edilmesi gibi muhtemel bir kararı Ankara'nın destekleyeceğini bildirdi. Tahran yönetimi de aynı deklarasyonun arkasında olduğunu dün kamuoyuna duyurdu.

2005'TEN BU YANA KRİZ

İran ile 5 artı 1 ülkeleri arasında İran'ın nükleer programıyla ilgili müzakereler yarın İstanbul'da başlıyor.

Müzakereler 22 Ocakta sona erecek. İran'ın 2005'ten beri nükleer programıyla ilgili krizin seyri özetle şöyle:

2005

- 8 Ağustos: İran, İsfahan'daki uranyum evirtim merkezinde nükleer faaliyetlerine yeniden başladı. Söz konusu faaliyetler 2004'te askıya alınmıştı.

2006

- 10 Ocak: İran birçok nükleer araştırma merkezindeki mühürleri kaldırdı.

- 5 Şubat: İran, nükleer silahların yayılmasının önlenmesini öngören anlaşmanın (TNP) ek protokolünü uygulamaya son verdi.

- 11 Nisan: İran ilk uranyum zenginleştirmesini (yüzde 3,5) yaptığını duyurdu. İkincisi (yüzde 4,8) mayısta yapıldı.

- 23 Aralık: BM ekonomik yaptırımlar koydu. (Yaptırımlar önce 2007, sonra da 2008'de güçlendirildi)

2007

- 9 Nisan: İran endüstriyel zenginleştirmeye geçtiğini ilan etti.

2008

- 26 Temmuz: Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad İran'ın 5 ila 6 bin santrifüjü bulunduğunu ilan etti.

2009

- 9 Nisan : İran, nükleer yakıt çubuğu imal edecek ilk fabrikanın İsfahan'da inşasına başlandığını duyurdu ve Natanz'daki zenginleştirme fabrikasına 7 bin santrifüj yerleştirdiğini açıkladı.

- 5 Haziran: Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu, (UAEK) İran'ın yüzde 23,5 oranında zenginleştirilmiş bin 339 kilo uranyumu olduğunu açıkladı.

- 25-28 Eylül: Kum kenti yakınlarında gizli bir uranyum zenginleştirme tesisinin inşa edilmekte olduğunun ortaya çıkması uluslararası tepkiye neden oldu.

- 21 Ekim: Büyük güçler Tahran'daki araştırma reaktörü için yakıta dönüştürülmesi amacıyla Rusya ve Fransa'da az oranda zenginleştirilecek uranyumun yüzde 70'ini İran'a vermeyi teklif etti. Teklif 18 Kasımda reddedildi.

2010

Önemli bir İranlı nükleer araştırmacı Tahran'da öldürüldü. Olayın arkasında İsrail'in bulunduğundan şüphelenildi.

- 9 Şubat: İran Natanz'da yüzde 20 oranında uranyum zenginleştirmeye başladı, haber uluslararası tepkileri artırdı.

- 17 Mayıs: İran, Türkiye ve Brezilya, Türkiye'de uranyum değiş tokuşuyla ilgili anlaşma önerdi, uluslararası güç ise teklife sıcak bakmadı.

- 9 Haziran: BM'nin 1929 sayılı kararı İran'a yaptırımları genişletti.

- 1 Temmuz: ABD Başkanı Barack Obama Tahran'a yönelik en sert yaptırımları öngören kanunu imzaladı.

- 26 Temmuz: AB de İran'a yaptırımları güçlendirdi.

- 21 Ağustos: Tahran Rusya tarafından Buşehr'de inşa edilen ilk nükleer santralini yüklemeye başladı.

- 29 Ağustos: İran'ın nükleer programından sorumlu bir bilimadamı Tahran'da öldürüldü, bir diğeri ise yaralandı. İran bu iki ayrı saldırıdan Batılı ülkelerle İsrail'in sorumlu olduğunu söyledi.

- 5 Aralık: İran ilk toz uranyumunu ürettiğini duyurdu.

- 6-7 Aralık: İran ve 5 artı 1 grubu 14 aydır kesik bulunan görüşmelere Cenevre'de yeniden başladı.

2011

- 8 Ocak: İran Tahran'daki araştırma reaktörü için gereken yakıt çubuğunu sonbaharda üretebilir hale geleceğini açıkladı.

- 15 Ocak: Tahran yaptırımlara rağmen nükleer programına ilişkin faaliyetlerini izlediğini açıkladı ve nükleer haklarının tartışılamayacağını yineledi.

- 16 Ocak: İran 5 artı 1 ülkeleriyle görüşmesine günler kala uranyum zenginleştirmekten hiçbir biçimde vazgeçmeyeceğini ilan etti.

 

banner53
Yorumlar (0)
18
parçalı az bulutlu
Günün Anketi Tümü
Türkiye Esed rejimiyle diyalog kurmalı mı?