banner15

Avrupa’da klorat tartışması

Avrupa Birliği, klorat maddesinin gıdalarda bulunabileceği maksimum kalıntı sınırı MRL değerini 0,01 mg/kg olarak belirlemeye niyetli.

Avrupa’da klorat tartışması

Avrupa Birliği, klorat maddesinin zirai ilaç olarak kullanımının yasaklanmasından sonra, gıdalarda bulunabileceği maksimum kalıntı sınırı MRL değerini 0,01 mg/kg olarak belirlemeye niyetli. Ancak kloratın tek kaynağı zirai ilaçlar değil.

Klorlu bileşiklerle dezenfekte edilen suyun kullanımı yanında, gıda üretiminin bazı safhalarında da klorat ortaya çıkabiliyor. Bu nedenle de gıdalarda klorat oranları bu MRL değerinin üzerinde çıkabiliyor. Yapılan çalışmalar, test edilen gıdaların %50 kadarının bu limite uymadığını gösteriyor. Gıda üreticileri, 396/2005 sayılı AB yönetmeliğine ek olarak gelecek düzenlemenin hatalı olduğu yönünde görüş oluştururken, yetkililer soruna çözüm bulmaya çalışıyor.

Klorat nedir?

Klorat, klorik asit (HClO3) olarak bilinen bir asidin tuzlarına verilen isim. Sodyum ve potasyum klorat en yaygın olanları. Zamanında yabani bitkilerle mücadele için kullanılan bu maddenin yasaklanmasından sonra kloratın en önemli kaynağı temizlik ve dezenfeksiyon maddeleri haline geldi. Gıdalarda klorat daha ziyade klor kullanılarak güvenilir hale getirilmiş yüzeyler ve su ile temas sonucu görülmeye başladı.

Klorat sağlık etkileri nelerdir?

Kloratın uzun süreli vücuda alınması, vücudun iyot kullanımını engelliyor. Bunun sonucunda da yüksek risk gruplarında tiroit hormon düzeyleri geçici olarak değişebiliyor. Klorat alımı durduğunda ise bu durum düzeliyor. Tiroit sorunları çeken ya da yeterince iyot alamayan kişiler, yeni doğmuş bebekler ve çocuklar, hamileler; klorat alımından en fazla etkilenen gruplar. Kolart maddesinin bir seferlik akut alımının vücuttaki etkileri önemsiz. Ancak çok yüksek dozların kırmızı kan hücrelerine hasar verdiği biliniyor.

Kloratın ne kadarı tehlikeli?

Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi EFSA, günlük dayanılabilecek klorat alım miktarını (TDI) kg vücut ağırlığı başına 0,003 mg olarak belirledi. Bu da, 70 kg ağırlığında bir insanın herhangi bir sağlık etkisi yaşamadan günlük 0,2 mg kadar klorata maruz kalabileceği anlamına geliyor. Avrupa Birliği’nde gıdalara koyulan sınır ise kg başına 0,01. 70 kg ağırlığındaki bir insanın bu sınırla, bu TDI değerine ulaşabilmesi için günlük 20 kg yemek yemesi gerekiyor. Bu durum anlamlı olmadığı için ise üreticiler isyan etmiş durumda.

AB gıda üreticileri dertli

AB gıda üreticileri ürünlerindeki kloratın su ve diğer gıda bileşenlerinden kaynaklandığını belirterek 0,01mg/kg düzeyine ulaşmanın çoğu zaman mümkün olmadığını ifade ediyor ve maksimum düzeylerin akla yatkın bir şekilde hesaplanmasını istiyor. Diğer yandan, 2014 yılından bu yana üreticiler tarafından yapılan yenilikçi girişimlerle klorat düzeylerinin mümkün olan en alt seviyeye indirildiği, ancak sınıra dayanılmış olduğu ekleniyor.

Ülkemizde ne durumda?

Dünya Sağlık Örgütü içme sularında klorat miktarının 0,7 mg/litre olmasını öngörüyor. Ancak kloratın iyot yetmezliği çeken risk gruplarında olumsuz etkisi konusunda sağlam kanıtlar sonucu bu düzeyin düşebileceği düşünülüyor. Ülkemizde ise içme sularında serbest klor düzeyinin 0,2-0,5 mg/l aralığında olması gerekiyor.

Kaynak: Gıda Hattı

YORUM EKLE

banner39

banner36

banner37

banner35