banner39

Şehzade Bayezid'in katline kimler sebep oldu?

Kanuni Sultan Süleyman'ın dört oğlundan biri olan Şehzade Bayezid iktidar mücadelesi sırasında katledildi.

Olaylar 04.11.2010, 11:49 25.09.2017, 01:44
Şehzade Bayezid'in katline kimler sebep oldu?

İsmail Çal-Dünya Bülteni / Tarih Servisi

Kanuni Sultan Süleyman'ın dört oğlu bulunuyordu. En büyük oğlu Mustafa Hürrem Sultan'dan değildi. Hürrem Sultan'ın operasyonu ile kendisine karşı isyan hazırlığında olduğu inancına kapılan Kanuni Şehzade Mustafa'yı boğdurtmuştu. En küçük ve zayıf yaratılışlı olan Şehzade Cihangir ise bu olaydan çok etkilenmiş ve bir süre sonra vefat etmiştir. Şimdi tahtın iki adayı vardır. Hayatta kalanların en büyüğü ve tahta en yakın olan Bayezid ve Şehzade Selim.

Hürrem Sultan'ın ölümünden sonra iki şehzade arasındaki çekişme iyice gün yüzüne çıktı. Şehzade Bayezid tımar sahipleri ve köylüler tarafından destekleniyordu. Yani halkın büyük oranda desteği Şehzade Bayezid'den yana idi. Şehzade Selim ise Yeniçeriler yani askerlerden ve bir kısım devlet adamlarından destek görüyordu. Acaba kimin tercihi mücadelede galip çıkacaktı?

Bu mücadelede sonucu Şehzade Selim'in adamlarından Lala Mustafa Paşa belirleyecektir. Aslında Lala Mustafa Paşa daha önce Şehzade Bayezid'in yanında bulunmuştu ve onun güvenini kazanmıştı. Şehzade Bayezit Lala Mustafa Paşa ile sürekli haberleşiyor ve bütün düşüncelerini yazmakta bir sakınca görmüyordu. Lala Mustafa Paşa bu durumdan istifade ederek onu daha fazla tahrik ediyor ve aldığı cevapları aynen padişaha aktarıyordu. Kanuni Sultan Süleyman oğlunu uyaran bir mektup yazdı. Fakat mektup ona ulaşmadı üstelik mektubu getiren kişi öldürülüp suç Bayezid'in üzerine atıldı. Beyazıd'ın babasına yazdığı mektuplar yerine ulaşmıyor ve Lala Mustafa Paşa'nın eline geçerek yok ediliyordu.

Bu durumu öğrenen Rüstem Paşa ise bu konuda padişahı uyarmaya çalışsa da başarılı olamadı. Çünkü Şehzade Mustafa olayından dolayı kayınpederi Kanuni'nin güvenini kaybetmişti. Ayrıca Lala Mustafa Paşa daha önceden padişahı, Şehzade Bayezid'i kışkırtanlardan birinin de Rüstem Paşa olduğu konusunda ikna etmişti.

Şehzade Bayezit'in kuvvet toplayarak kardeşi Selim üzerine yürümek istemesi sonunu hazırladı. Asi ilan edilen Şehzade Bayezid'in üzerine Sokullu Mehmet Paşa komutasında ordu gönderildi. Amasya'ya çekilmek zorunda kalan Şehzade Bayezid, Lala Mustafa Paşa tarafından büyük bir oyuna getirildiğini anladı. Babasından affını isteyen mektuplar yazdıysa da hepsi padişaha ulaşmadan Lala Mustafa paşa tarafından imha edildi. Şehzade Bayezid'in artık kaçmaktan başka çaresi kalmamıştı. Dört oğlu ve askerleri ile hızla İran'a doğru yola çıktı.

Hızla takip edildi. Hatta kendisini yakalamayıp kaçışına yardım eden Erzurum Beylerbeyi Ayas Paşa'da idam edildi. Şehzade Bayezid son kurtuluş ümidi olan İran'a sığındı. İran Şahı Tahmasb Kanuni'den ve Şehzade Selim'den aldığı yüklü paralar karşılığında Şehzade Bayezid ve oğullarını Şehzade Selim'in adamlarına teslim etti. (Çünkü Şah, Şehzade Bayezid'e onu öldürmeyeceğine ve Kanuni'ye teslim etmeyeceğine dair yemin etmişti. Böylece bu yemin aşılmış oldu)

Şehzade Bayezit ve oğulları 1561 yılında teslim alındıktan boğularak katledildiler. Artık Şehzade Selim'in önünde kimse kalmamış Lala Mustafa Paşa hedefine ulaşmıştır. Böylece kardeş katli yapmadan başa geçen Kanuni Sultan Süleyman iki evladını katlettirmiş, sağlığında üç kez evlat acısı yaşamıştır.

Kaynaklar

1)Muhteşem Türk Kanuni İle 46 Yıl (Prof.Dr.Yaşar Yücel,sayfa 93-95,TTK 1987)

2)Osmanlı Tarihi (İsmail Hakkı Uzunçarşılı, cilt II, sayfa 405-406-407-408, TTK 1983)

banner53
Yorumlar (24)
Orhan 7 yıl önce
Şehzade Mustafa ve Şehzade Beyazıd'ın mutlaka hataları olmuştur lakin bu hatalar abartılarak isyan edilmiş gibi gösterilip katline hükmedilmiştir. Devlet'in bekası elbette mühimdir, lakin evlat katili olmak yerine bunun daha akilane yolu bulunabilirdi. Akıl ve vicdandan yoksun hiç bir imparatorluk sonsuza kadar ayakta kalamaz.
Koord 2 yıl önce
İsyanin cezasi ölümdür. Cihan inparatorlugu yönetiliyor. Holding ya da şirket degil. Kimse evladindan, canindan durduk yere vazgecmez. Devlet ikiye bölünüp, sel gibi kan akacagina bir şehzade ölsün mantigidir bu. Bu, büyük bir fedakarliktir.
Osmanli, kavgasini asla disari tasirmamistir. Avrupa, hanedan kavgalariyla doluyken biz 1000 yilda sadece 2 hanedan ile yonetildik. Selcuklu hanedani ve Osmanli hanedani. Bu, şuphesiz büyuk bir basaridir.
Paşalarin, Haseki sultanlarin, komutanlarin kölelerden olmasi da bu sebepledir. Köle sahipsizdir. Devlete karsi guç gosterisi yapamaz. Tek varligi devletin ona verdigi payedir. Köle, paşa olur, komutan olur, Haseki sultan olur, valide sultan olur. Ama hanedana kafa tutamaz. Cunku o bir kisidir. Ardinda kimse yoktur.

Muazzam bir sistem....
a.işler 11 yıl önce
çok garip..biz çocuklarımız için canımızı veririz..taht kavgası için ne canlar alınmış..
hüseyin 7 yıl önce
150,000 kişilik ordusunun yolunu karınca yuvaları bozulmasın diye degiştiren bir lidere atılan iftiralara bak-kanuni degil hürrem 1 milyon hürrem gelse devlet ve evlilik işini asla karıştırmaz .hiç bir devlet kadın koynundan 25 milyon km kare sınıra ulaşamaz,iftira atacaksanız başka kapıya
emel 10 yıl önce
osmanlı devleti gibi büyük bir devlet entirkalar ve kadınlara zaaftan ne hale gelmiş şimdiki lerde son noktayı koymaya çalışıyorlar
dursun baba 10 yıl önce
olaya bir de şöyle bakalım, devletin bekası için en sevdiklerinden kardeşlerinden evlatlarından vazgeçmek hatta kendi elleriyle yok etmek ne kadar acınası bir durum padişahlar için.bir anlamda en sevdiklerini devlete kurban etmek zorunda kalmak.. aksi halde cem sultan örneğinde olduğu gibi devletin başına binbir türlü sıkıntılar geliyor. bence padişahlar için acınası bir durum..
Tarihçi 10 yıl önce
Yazının içeriği ile başlığı arasında ki irtibat derin güçten ne anladığımıza bağlı olsa gerek...
KÜR ŞAD 10 yıl önce
yazının başlığı ile içeriği çok farklı. sırf okunsun diye popüler bi başlık atılmış
Bütün Yorumları Görmek İçin Tıklayın
18
açık
Günün Anketi Tümü
Türkiye Esed rejimiyle diyalog kurmalı mı?